• slidebg1
    HISTORIAS DE IDA E VOLTA
    O indiano Pedro Murias e o seu legado na Devesa

O indiano Pedro Murias e o seu legado na Devesa

Na serie de especiais de Historias de ida e volta que vimos desenvolvendo desde o Arquivo da Emigración Galega (AEG), presentamos a continuación a vixésima entrega, dedicada á figura de Pedro Murias, emigrante destacado pola súa acción filantrópica no eido educativo, que repercutiu directamente sobre a súa comunidade de orixe e que segue vixente no tempo.
Fillo do matrimonio formado por Xoán e Casimira, Pedro Murias y Rodríguez naceu o 20 de maio de 1840, na parroquia da Devesa, concello de Ribadeo (Lugo). Coma tantos outros galegos, emigrou a América con tan só 16 anos de idade. Cuba sería o destino elixido, no que lle esperaba un futuro próspero e florecente. Alí descubriu un mundo cheo de posibilidades, que lle permitiron desenvolver o seu talento como home de negocios, e mesmo chegou a ser unha figura distinguida no sector da industria do tabaco, un dos motores máis importantes da economía da illa. Se atendemos aos seus inicios, vemos que foron comúns ao resto dos emigrantes galegos procedentes de familias humildes, que seguían os pasos dalgúns familiares predecesores na aventura migratoria.
A súa vida, coma un lenzo en branco, foise enchendo de coñecementos e experiencias que nada tiñan que ver coas anteriormente vividas no seu lugar de orixe. Na Habana iniciouse no mundo tabaqueiro como aprendiz de oficio nos “chinchales” ‒talleres artesáns con poucos operarios‒, ata se converter nun experto torcedor de tabaco. Durante os anos oitenta do século XIX, na capital había máis de cen establecementos comerciais de tabaco e cigarros, con marcas acreditadas a nivel internacional. Pedro Murias chegou a ser fabricante e propietario de varias desas marcas, que formarían parte da gran manufactura de exportación por excelencia (La Meridiana, La Devesa, Pedro Murias etc.). Ademais de ser propietario de grandes extensións de terra dedicadas ao cultivo de tabaco, minas de ferro e cría de gando, Pedro Murias diversificou os seus investimentos en diferentes sectores como, por exemplo, o transporte marítimo costeiro, o ferrocarril, inmobiliario, fabricación de cervexa e xeo, prensa e actividades financeiras vinculadas cos seguros e a banca.
A figura de Pedro Murias non só destacou por formar parte da elite empresarial da illa de Cuba, senón tamén polo legado deixado na súa terra. Destinou parte da súa riqueza á creación dun centro de ensino pioneiro, co claro obxectivo de achegar o adianto agrícola a toda a comunidade. Trátase dunha escola que levaría o seu nome, Escola Agrícola Pedro Murias. A parte do seu capital hereditario destinada á construción da dita escola consta, con todo detalle, no testamento pechado outorgado con data do 22 de maio de 1892. Este adiñeirado benfeitor devesán faleceu na Habana o 9 de novembro de 1906, solteiro e sen descendencia directa.

COLABORA CON ESTE PROXECTO

Pedro Murias Rodríguez (Santa Eulalia da Devesa, 1840 - A Habana, 1906)
«O tabaqueiro bo é un artista», ca. 1890
La Meridiana: motor do progreso indiano
«Dios dote á Vuelta Abajo de algunos Pedros Murias»
Un distintivo con nome propio, expresión gráfica da formación da identidade das marcas de Pedro Murias
«El que los prueba una vez, los fuma siempre»

Non é posible ver o documento no teu navegador. Podes descargalo aquí.

Non é posible ver o documento no teu navegador. Podes descargalo aquí.

Alumnado da Escola Agrícola Pedro Murias posan diante do edificio principal, sen data

Non é posible ver o documento no teu navegador. Podes descargalo aquí.

Acto de colocación da primeira pedra na segunda fase construtiva do recinto escolar Pedro Murias, 1925
Monumento dedicado a D. Pedro Murias situado na entrada do recinto escolar, ca. 1930
Lembranza dos ribadenses á memoria de Pedro Murias, ca. 1934
Clases prácticas de agricultura do alumnado da Escola Agrícola Pedro Murias, anos 20
Educación activa no agro: alumnos nunha clase práctica, anos 20
«Velo para crelo»: o coñecemento práctico do que produce a terra

Non é posible ver o documento no teu navegador. Podes descargalo aquí.

O retorno simbólico do filántropo á súa parroquia natal, ca. 1950
Vista xeral das instalacións da Escola Agrícola Pedro Murias no século XXI
O legado de Pedro Murias na actualidade

Axúdanos a recuperar o patrimonio documental

Proxecto de recuperación documental e fotográfica da emigración galega Campaña de recollida das coleccións particulares dos nosos emigrantes.

Erro: Comproba os campos!
Arquivo da Emigración Galega

Carolina García Borrazás: +0034 881 995 148
Teresa García Domínguez: +0034 881 995 143
aemigracion@consellodacultura.gal


As imaxes e documentos que aquí se expoñen forman parte do patrimonio fotográfico e documental que se conserva e salvagarda no Arquivo da Emigración Galega. Moitos deles proceden de coleccións particulares que a cidadanía puxo á disposición da sociedade a través do Consello da Cultura Galega; teñen un gran valor informativo e incrementan o coñecemento sobre os procesos migratorios en Galicia.

Instrucións para colaborar