Andrés Gaos

A Coruña, 1874 - Mar de Plata, 1959

Biografía

----

Andrés Gaos

A Coruña, 1874 - Mar de Plata, 1959

Autoria: Julio Andrade

DOI: 10.17075/adg.1566

Un creador de paisaxes musicais que se inspira nas melodías populares

Violinista e compositor, en 1880, a familia trasládase a Vigo, onde o seu pai instala unha sucursal de “Canuto Berea y Cía.”, dedicado á venta de instrumentos musicais e partituras. Nesta cidade comeza os estudos de solfeo e violín. Recibe unha bolsa da Deputación coruñesa e marcha a Madrid. Estuda en París e en 1890 desprázase ó Conservatorio de Bruselas onde estuda violín con Eugène Ysaye e composición con Auguste Gevaert.

Chega a Bos Aires en 1895, e o ano seguiente establécese en Montevideo, onde casa coa violinista América Montenegro.En 1898, regresan a Bos Aires. Viaxan a Europa durante varios anos para dar numerosos concertos. Camille Saint-Saëns elixe a Gaos como solista do seu concerto N° 3 para violín y orquesta. En 1919 Gaos casa coa súa alumna Luisa Guillochon (1899-1982). En 1925, trasládase ó sudoeste de Francia coa familia e dende allí partirá en xiras durante os 8 anos ininterrumpidos da súa residencia en Europa. En 1933 regresa definitivamente a Bos Aires e abandona ós 59 anos a actividad concertística. En 1956 trasládase a Mar del Plata, onde falece en 1959


Aires Gallegos, suite para piano, está dedicada ó compositor arxentino Julián Aguirre e foi composta en 1905. Globalmente considerada, esta partitura é unha obra moi notable. Gaos apóiase en temas populares galegos, algúns dos cales foron empregados por outros compositores (Veiga, Salgado, Chané); pero o violinista coruñés relabóraos con elegancia e sabiduría revestíndoos dunha roupaxe harmónica interesante, ainda que sen desnaturalizar a esencia, o aroma da fermosa música do pobo galego. Son coma paisaxes musicais á acuarela.

A suite componse de nove pezas de diversa inspiración e contido. Aquí escóllense as pezas número 4, Lento, e número 5, Allegretto, que me agradan de xeito especial. A primeira porque é de inspiración nórdica e recorda ó seu admirado Grieg; hai incluso harmonías que o compositor noruego aprobaría sen dúbida algunha. A peza número 5 encántame polo seu carácter amable, non exento dunha dozura melancólica: iso que se soe denominar “sorrir entre bágoas”, e que xa definiu o noso marabilloso poeta medieval, Airas Nunes, cando describe á namorada, que ten saudade do amigo ausente, dicindo: e chorava e estaba cantando.

O crítico Ramiro Cartelle analiza así estas dúas pezas: O Lento iníciase e remata cun tema de alalá, harmonizado estrictamente “a capella”. Distribución en A-B-A do período principal: A é outro alalá de máis sinuosa melodía, moi lírico; unha derivación do mesmo veríase en B, con pases de oitava a oitava no seu remate. O Allegretto ten varios deseños temáticos de muiñeira e algún de romance, áxiles e alegres, dispostos en dúas frases paralelas de dous compases cada unha. Tres períodos -o motivo romancesco é o central-. O último, co primeiro tema, e del derivada unha sentida coda –Più lento-, remansada en acordes.

Máis información: Fundación Andrés Gaos

Como citar: Andrade, Julio : Andrés Gaos. Recuperado o 01/04/2020 do Álbum de Galicia (Consello da Cultura Galega) http://consellodacultura.gal/album-de-galicia/detalle.php?persoa=1566 DOI: 10.17075/adg.1566]

Audios

Gaos

Andrés Gaos: Aires Gallegos. 4.- Lento, 2:26 min, e 5.- Allegretto, 2:36 min

En: Andrés Gaos:
Aires Gallegos para piano por Andrés Gaos (hijo). Buenos Aires : Ediciones Galicia, 1974.

Cortesía: Andrés Gaos Guillochón, Centro Galego de Bos Aires.
Procedente do Vento que zoa

Libros do ccg sobre Andrés Gaos

Aviso Listado automático de documentación relacionada con Andrés Gaos nos fondos documentais en liña ofrecidos polo Consello da Cultura Galega.
A música galega na emigración.
IV Encontro O Son da Memoria, 17 e 18 de febreiro de 2005
2009 | Rodrigo Romaní, Coordinación.
Libro. Actas