Material
Historias de ida e volta
O galeguismo en América
A importante figura de Basilio Álvarez Rodríguez como impulsor de grandes cambios para Galicia
Detalle
O movemento agrarista en Galicia artéllase na última década do século XIX e nos primeiros anos do XX, co fin de eliminar os foros, modernizar o sector agrario e conseguir o melloramento das condicións de vida dos labregos e labregas galegas. A figura do sacerdote, xornalista e político Basilio Álvarez (Ourense, 1877 – Tampa, 1943) resulta clave para entender a historia do dito movemento. Este ourensán, o cura de Beiro, foi o máis famoso dos axitadores agraristas de Galicia. Foi promotor, líder e dirixente das organizacións agraristas máis importantes, como é o caso de Acción Gallega (1912) e da Confederación Rexional de Agricultores Galegos (1922).Como moitos outros promotores do cambio social en Galicia, Basilio Álvarez acudiu á colectividade galega emigrada en busca de apoio económico para a súa campaña. En 1913 embarca cara á Cuba, onde fai amizade con Ramón Cabanillas e publica Abriendo el surco. Na Habana dará a coñecer os esquemas antiseñoriais do basilismo e o mesmo fará en terras arxentinas no ano 1915.
Dende América divulgouse a súa loita agraria e realizáronse varias subscricións co fin de recadar cartos para o mantemento da campaña basilista. Estas últimas eran organizadas polas sociedades étnicas radicadas, sobre todo, na Arxentina, en Cuba, no Uruguai e nos Estados Unidos.
A relación de Basilio Álvarez coa colectividade emigrante non rematou coa consecución dos obxectivos trazados para a súa campaña. En Galicia, tras os acontecementos políticos sucedidos que provocaron o estalido da Guerra Civil, Basilio teme pola súa vida e sae do país; instálase temporalmente en Bos Aires para trasladarse logo á illa de Cuba, onde sofre unha hemiplexía que o deixa paralítico. O Centro Galego encárgase do seu traslado a Nova York, pero finalmente a colectividade galega alí residente decide que o mellor é que reciba atención médica no sanatorio do Centro Español de Tampa, polo que en 1942 chega a Florida coa súa pequena familia. Alí sorprendeuno a morte o 15 de abril de 1943. O seu corpo foi envolto cunha bandeira republicana e enterrado no cemiterio do Centro Español.