Carta de Lois Tobío a Carlos M. Rama sobre Chile, o Uruguai e a Igrexa española, 4 de xuño de 1973 | Carta mecanografiada | Consello da Cultura Galega
Carta mecanografiada

Carta de Lois Tobío a Carlos M. Rama sobre Chile, o Uruguai e a Igrexa española, 4 de xuño de 1973

Carlos M. Rama (Destinatario/a) · Lois Tobío Fernández (Remitente)
04/06/1973
4 junio 1973

Querido Carlos:

El tiempo pasa rápido y la prueba es que tu última lleva fecha de tres meses atrás. No lo hubiera creído. La tenía para contestarla en mi cajón y decía siempre que iba a hacerlo enseguida. Y ese enseguida ha sido tres meses.

A través de algunos números de Chile Hoy he ido conociendo algunos aspectos de la situación en ese país. Últimamente, me han desconcertado un tanto las noticias sobre la actitud de los mineros. Yo creía que el proletariado respaldaba casi unánimemente al régimen. Y no puedo explicarme que le pongan bastones en las ruedas que parecen tener bastante gravedad.

Otra cosa que me desconcierta es la actitud de oposición violenta de la DC. Claro que las conocidas connivencias con la CIA pueden explicarme en parte pero, de todos modos, yo no creía que la gente de Frey pudiese llegar a tales extremos de reaccionalismo. Lo lógico hubiera sido que adoptaran una postura de apoyo y a la vez freno y contención desde fuera en vez de entregarse descaradamente a la más furibunda reacción.

De Uruguay no es gran cosa lo que sé salvo que continúa la represión militar. Supe lo de Erro y luego vi que asistió al acto de toma de posesión de Cámpora, lo que indicaría que los militares no le pudieron meter el diente.

Como ahora no recibo 'Marcha' mis informes sobre el Uruguay son incompletos y esporádicos. No hace muchos días estuvo aquí Conceiro, el del laboratorio Proteo, paisano mío y también exiliado. Aunque no tuve mucho tiempo para conversar con él, me dijo que en Carrasco, donde vive, aquello parece un campo de concentración. La situación económica sigue difícil a pesar del alta espectacular de los precios de la carne y la lana. Me dijo también que los negociados y la corrupción habían alcanzado cimas sin precedentes que los militares, que al principio tenían tantas pretensiones de pureza, no pueden o no quieren liquidar.

Aquí se han publicado varias cosas sobre sociedades multinacionales que es tema del que se habla mucho. Pero lo publicado sin duda ya lo conoces porque se trata de editoriales que distribuyen por toda la América Latina. De todos modos, te enviaré una nota lo más completa posible.

En cuanto a la situación aquí, existe un aparente marasmo que oculta discrepancias cada vez más agudas entre las gentes de la situación. El fenómeno de fondo más interesante desde hace ya algún tiempo es el distanciamiento creciente de la Iglesia respecto al régimen. Son ya importante mayoría los obispos de espíritu postconciliar que quieren librarse y librar a la Iglesia de las ataduras tradicionales con el Estado. Esto es realmente revolucionario ya que uno de los dos pilares fundamentales del régimen era ese precisamente. El otro, el ejército, no ha mostrado hasta hoy un proceso similar de apartamento de las actividades políticas. Más que inclinarse al tipo chileno parece seguir la línea argentina por lo menos en lo que el ejército argentino ha sido hasta ahora. Pudiera suceder que al desaparecer el que te dije pasó también en Argentina cuando salió Perón. Pues aunque no afloran, existen hondas discrepancias y varios sectores en el ejército que posiblemente surgirán a la superficie cuando aquél desaparezca. Últimamente y con motivo de la muerte de un policía en unos choques que hubo el primero de mayo, ciertos sectores reaccionarios hicieron manifestaciones, no muy concurridas, con pancartas que atacaban directamente al gobierno por su debilidad y hasta pedían que se llevase al paredón a los "obispos rojos". El gobierno, con tolerancia inaudita, no reaccionó a la provocación ni para secundar la línea propugnada por los alborotadores ni para castigarlos y reprimirlos, actitud astuta y serena que responde, sin duda, al modo de ser del Opus.

Espero que sigas bien de salud y que todos, en general, estéis bien. Os felicitamos por vuestros treinta años de casados y os enviamos nuestros más afectuosos abrazos.

Dale también un gran abrazo a los Jaunarena de nuestra parte.
Descrición Tobío lamenta a súa tardanza en responder (a carta de Rama levaba tres meses de data). A través de números de «Chile Hoy» segue a situación chilena e confesa o seu desconcerto pola actitude dos mineiros e pola oposición violenta da Democracia Cristiá, que atribúe en parte ás conmocións coa CIA. Do Uruguai sabe pouco máis que a continuación da represión militar; menciona a Erro e a asistencia á toma de posesión de Cámpora na Arxentina. Conta que estivo en Madrid Conceiro, do laboratorio Proteo, paisano e exiliado, que lle dixo que Carrasco parece un campo de concentración e que a corrupción acadara cimas sen precedentes. Ofrece enviarlle unha nota sobre sociedades multinacionais. Analiza con detalle a situación española: o crecente distanciamento da Igrexa respecto ao réxime, cos bispos de espírito postconciliar querendo librar a Igrexa das ataduras co Estado —algo revolucionario, por ser ese un dos piares do réxime—, e a actitude astuta e serena do goberno, ao estilo do Opus, ante as provocacións dos sectores reaccionarios que pedían represión contra os «obispos rojos».
Tipo de material
Carta mecanografiada
Data
04/06/1973
Medidas
2 páxinas
Localizacións
orixe: Madrid
destino: Santiago de Chile
mención: Uruguai
Etiquetas
Ficha descritiva
Carta mecanografiada, copia en papel carbón sobre papel rosa, dúas follas (a segunda mostra o reverso transparentado). Data «4 junio 1973». Encabezamento «Querido Carlos». Remitente: Lois Tobío; destinatario: Carlos M. Rama.
Localización física
Arquivo da Emigración Galega
Notas
Copia en papel carbón sobre papel rosa, conservada no propio fondo de Tobío. Documento de interese para a análise política da España tardofranquista (distanciamento da Igrexa) e da situación de Chile e o Uruguai. «Chile Hoy»: revista. «Frey»: Eduardo Frei. «Conceiro»: paisano galego exiliado. «el que te dije»: referencia elíptica a Franco.