Arquivo de noticias do CCG

Pablo Pérez Costanti (Santiago de Compostela, 1857-1938) foi arquivista, paleógrafo, xornalista e historiador. Desde 1885, estivo á fronte do Arquivo Municipal de Santiago, onde desenvolveu un importante labor de ordenación dos protocolos que alí se custodiaban. A título persoal, rexistrou durante lustros unha gran parte dos arquivos notariais de Galicia. Froito dese traballo é o seu Diccionario de artistas que florecieron en los siglos XVI y XVII (1930), un libro considerado como unha das grandes obras galegas do século XX pola crítica especializada. A súa entrada no Álbum de Galicia, a colección dixital de biografías que mantén o Consello da Cultura Galega (CCG), é autoría de Xosé Ramón Fandiño.

“Microbios: compañeiros invisibles” é o título da xornada que terá lugar mañá, 3 de novembro, ás 20:00 horas, na casa do concello de Viveiro. A actividade forma parte do marco de colaboracións que mantén este ano o Consello da Cultura Galega (CCG) co Consello Superior de Investigacións Científicas en Galicia. Na súa inauguración participará a presidenta do CCG, Rosario Álvarez, xunto con Luisa Martínez Lorenzo, da Unidade de Cultura Científica do CSIC en Galicia, e María Loureiro García, alcaldesa de Viveiro. A cita non se emitirá en directo, pero será gravada e subida posteriormente á hemeroteca do CCG.

A presidenta do Consello da Cultura Galega (CCG), Rosario Álvarez, compareceu na tarde deste xoves na Comisión Terceira de Economía, Facenda e Orzamentos, do Parlamento de Galicia, no marco das sesións informativas en relación co Proxecto de lei de orzamentos. O orzamento da institución para o próximo ano é de 3.206.556 euros, 130.780 euros máis que en 2022. Álvarez explicou as liñas xerais de actuación desenvolvidas e avanzou a programación de 2024. A relación entre cultura, patrimonio e turismo; a intelixencia artificial aplicada á creación; a memoria da transición; a proxección exterior, e a internacionalización da cultura galega son áreas destacadas para o vindeiro ano, no que a institución seguirá fiel ás liñas de traballo habitual. Os representantes dos tres grupos parlamentarios expresaron o seu recoñecemento ao labor da institución.

A obra literaria, cinematográfica, poética e xornalística de Pier Paolo Pasolini atende a conceptos como a liberdade, a violencia, a memoria, a xustiza, a felicidade ou o poder. Estas cuestións, que están de vixente actualidade, analizaraas o Consello da Cultura Galega (CCG) na xornada “O pobo canta: o pensamento político de Pier Paolo Pasolini”, cita coordinada por Simone G. Saibene e Celia Pereira Porto que terá lugar o vindeiro 7 de novembro no Centro Cultural Marcos Valcárcel de Ourense. A inscrición está aberta e pode facerse no web do CCG.

A biblioteca dixital do Consello da Cultura Galega (CCG) incorpora hoxe unha nova publicación. Titúlase Os mosteiros de Santa María de Tomiño e Santa Baia de Donas na Idade Media. Estudo histórico e colección documental e foi elaborado por Víctor Rodríguez Muñiz. A publicación, axuda a entender a historia entre ambos mosteiros e coa súa contorna. Estas dúas pequenas abadías foron fundadas en datas próximas, que gozaron de numerosos paralelismos na súa evolución e estiveron ata o seu final baixo o mando dunha única abadesa. A publicación é forma parte do proxecto GMH, Gallaecia Monumental Historica.

O Consello da Cultura Galega (CCG) levou a cabo unha sesión plenaria no serán deste mércores na que aprobou a programación da institución para 2024. A relación entre cultura, patrimonio e turismo; a intelixencia artificial aplicada á creación; a memoria da transición; a proxección exterior, e internacionalización da cultura galega son as áreas prioritarias para o vindeiro ano. Ademais, a institución, que preside Rosario Álvarez, manterá as súas liñas de acción habitual, así como a asesoría e a avaliación do sector cultural, con informes e documentos de traballo. Na sesión tomou posesión Dolores Vilavedra, que substitúe a Elisa Fernández Rei como representante do ILG no Pleno.

A colectividade galega emigrada alén mar desenvolveu un importante labor a prol da preservación da identidade cultural galega e da defensa dunha nacionalidade propia. En Cuba e Bos Aires constituíronse durante as primeiras décadas do século XX diferentes asociacións cun marcado carácter galeguista. Ademais de organizar actos para recadar fondos que enviar a Galicia, estas institucións puxeron en marcha diferentes xornais étnicos nos que divulgaban a súa ideoloxía. O especial Historias de ida e volta, proxecto do Arquivo da Emigración Galega (AEG) do Consello da Cultura Galega (CCG) que conta co apoio da Secretaría Xeral da Emigración, amosa en vinte imaxes e documentos algunhas destas publicacións, así como os mitins e outras actividades organizados para defender a causa galeguista.

“Desde Ana Peleteiro ata Sofía Toro pasando por Alicia Fernández Fraga, Julia Vaquero... todas as deportistas galegas lle deben moito a Marta Bobo, porque ela foi a primeira” afirmou Merce Barrientos, presidenta do MUDEGA (Mulleres Deportistas Galegas) no marco da xornada “Marta Bobo. Mulleres e deporte” . Cita coa que o Centro de Documentación en Igualdade e Feminismo (CDIF) do Consello da Cultura Galega (CCG) homenaxeaba a primeira olímpica galega e muller pioneira que abriu moitos teitos de cristal no mundo do deporte. “É unha homenaxe a todas as mulleres que estiveron neste campo, cos seus éxitos e dificultades” afirmou a presidenta do CCG, Rosario Álvarez, na inauguración. Sobre esa idea tamén incidiu Carme Adán, directora do CDIF e organizadora da cita xunto con Cristina López Villar, que afirmou “temos que ter presente a importancia do deporte para mudar todos os estereotipos”. Os vídeos da xornada están dispoñibles na canle de Youtube do CCG.

O Centro de Documentación en Igualdade e Feminismos (CDIF) do Consello da Cultura Galega (CCG) organiza mañá, 26 de outubro, ás 9:30 horas, unha nova sesión do ciclo De pioneiras e andainas. Nesta ocasión, a protagonista será a ximnasta Marta Bobo. A súa traxectoria e os seus logros deportivos servirán como punto de partida para analizar a loita das mulleres por acadar recoñecemento no mundo do deporte. A presidenta do CCG, Rosario Álvarez, e Carme Adán, coordinadora da xornada xunto con Cristina López Villar, inaugurarán esta actividade. A cita é presencial, pero poderá seguirse en directo a través do sitio web e das redes sociais da institución.

A música de raíz galega está a traspasar fronteiras e a vivir un momento dourado sobre o que o Consello da Cultura Galega (CCG) profunda nun novo proxecto audiovisual. A presidenta do Consello da Cultura Galega, Rosario Álvarez, e o coordinador do proxecto, Manuel Gago, presentaron en rolda de prensa Crossing borders. A música TRAD galega atravesando fronteiras, tres pezas audiovisuais subtituladas en inglés que, da man de creadores como Mercedes Peón, Baiuca (Alejandro Guillán) e Uxía Senlle, entre outros, mais os expertos Óscar Losada e Marina Fernández, percorren a evolución, as especificidades e as claves do éxito da música de raíz.

Con motivo da conmemoración do Día das Bibliotecas, o Álbum de Galicia, a colección dixital de biografías que mantén o Consello da Cultura Galega (CCG), incorpora a entrada da bibliotecaria e arquiveira Isabel Martínez-Barbeito (A Coruña, 1918-2007). Intelectual comprometida coa preservación e difusión do patrimonio cultural, amosou ao longo de toda a súa vida unha preocupación constante por “contribuír ao acceso á cultura”, sobre todo “á relacionada coa promoción e a historia da Coruña”. Así o subliña a autora da súa biografía, Susana Guitar Novo.

O Seminario de Estudos Galegos e as institucións de alta cultura do seu tempo é o título da xornada que terá lugar mañá, 24 de outubro, ás 10:00 horas, na sede institucional do Consello da Cultura Galega (CCG). Coordinada por Ramón Villares, a cita ten como obxectivo analizar a relevancia que tivo o Seminario de Estudos Galegos (SEG) en comparación con outras institucións de alta cultura da Península Ibérica, como o Institut d’Estudis Catalans (Barcelona, 1907), a Eusko Ikaskuntza-Sociedad de Estudios Vascos (San Sebastián, 1918), o Centro de Estudios Históricos (Madrid, 1910) ou a Sociedade Martins Sarmento (Guimarães, 1881). A sesión é presencial, pero poderá seguirse en directo a través do sitio web e das redes sociais corporativas.

Paco Pestana atopou na escultura e na poesía as súas canles fundamentais de expresión. Creador multidisciplinar, a súa obra e traxectoria consolidárono como unha figura referencial para entender o desenvolvemento da escultura en Galicia nas últimas décadas do século XX. Cando se fan dous anos da súa morte, a Sección de Creación e Artes Visuais Contemporáneas do Consello da Cultura Galega (CCG) dedícalle mañá, 23 de outubro (16:00 horas), unha nova xornada do ciclo Revisando a nosa arte. A sesión, coordinada por Rosario Sarmiento e Lucila Yáñez, desenvolverase de xeito presencial no Vello Cárcere de Lugo. A cita non se poderá seguir en directo, pero será gravada e subida posteriormente á hemeroteca do CCG.

Libro e especial

Este xoves arrinca en Lubbock (Texas) o IV Simposio Norteamericano de Estudos Galegos que organiza a Asociación de Estudos Galegos que este ano leva por título “Camiño a Texas: unha morada galega na pradeira”. Unha cita coa que colabora o Consello da Cultura Galega (CCG) con conferencias e proxeccións.

O Repertorio da prensa da emigración galega, proxecto que mantén o Arquivo da Emigración Galega (AEG) do Consello da Cultura Galega (CCG), suma quince números do Boletín de las Sociedades Gallegas Federadas. A cabeceira, que é unha continuación do voceiro Galicia, publicouse en Bos Aires entre 1943 e 1944. Editada pola Federación de Sociedades Gallegas de la República Argentina, tiña como obxectivo informar sobre a entidade editora e as sociedades que a integraban. Ademais, tamén incluía novas sobre Galicia e a colectividade emigrada.

“Cómpre abrir o debate da ordenación do territorio, e facelo desde unha perspectiva social, cultural e tamén ambiental” apuntou a arquitecta Teresa Táboas no marco da xornada “Territorio, patrimonio e identidade”, a sétima sesión do foro Pensar o mundo dende Galicia organizado polo Consello da Cultura Galega (CCG). Unha idea na que afondou o arqueólogo Agustín Azkárate, que engadiu que “non se pode recuperar un espazo sen documentalo e comprendelo”. A cita foi gravada e os vídeos pódense consultar no sitio web da institución. Ademais, abriuse a inscrición para a ultima sesión deste foro co que o CCG celebra o seu 40º aniversario. Titúlase “Modelos para unha economía da cultura” está coordinada por Xosé Carlos Arias e terá lugar o vindeiro 9 de novembro.

O arqueólogo Agustín Azkarate e a arquitecta Teresa Táboas participan este xoves na xornada “Territorio, patrimonio e identidade”, a sétima sesión do foro Pensar o mundo dende Galicia, co que o Consello da Cultura Galega (CCG) celebra o seu 40º aniversario. Rebeca Blanco-Rotea é a coordinadora desta cita, que pretende afondar dende unha perspectiva teórica e práctica en como se establece a relación entre unha sociedade o espazo que habita, unha reflexión pertinente no contexto actual no que se están a producir conflitos entre a protección das paisaxes culturais e a forma de implantar enerxías renovables. Xosé Manoel Núñez Seixas, coordinador do foro, e Rebeca Blanco-Rotea inauguran esta xornada, que se pode seguir en directo dende o web e as redes sociais do CCG.

Manuel Soto Freire (Lugo, 1826 – Goián, Ferreira de Pantón, Lugo, 1897) foi un impresor de gran sona da cidade lucense. No seu negocio tipográfico publicáronse algunhas obras de Manuel Murguía, Rosalía de Castro ou Juan Antonio Saco Arce, así como o calendario agrícola Gaiteiro de Lugo e os populares Almanaques. Con Soto Freire, Lugo inaugurou “o seu máis estreito vencello co Rexurdimento das letras galegas”, afirma Xurxo Martínez González. El é o autor da entrada que se incorpora hoxe ao Álbum de Galicia, a colección dixital de biografías que mantén o Consello da Cultura Galega (CCG).

O 12 de outubro de 2023 celebrouse a andaina coa que se conmemorou a fundación, cen anos atrás, do Seminario de Estudos Galegos na casa de Ortoño que fora residencia de Rosalía de Castro. Ao final do acto leuse, no campo da festa da parroquia, a declaración coa que as entidades organizadoras e participantes no centenario do Seminario de Estudos Galegos sintetizan o papel histórico e simbólico da entidade na construción da Galicia moderna. Pode consultar a declaración completa aquí.