Arquivo de noticias do CCG

O ano 2022 foi, en termos culturais, “un bo ano, aínda que algo peor do agardado”. Así se resume nas conclusións do Barómetro da cultura galega 2023, documento elaborado polo Observatorio da Cultura Galega (OCG), servizo dependente do Consello da Cultura Galega (CCG), no que se analiza a actividade cultural do último ano no noso país. A presidenta do CCG, Rosario Álvarez, e o responsable do OCG, Hakan Casares, presentaron en rolda de prensa os resultados dun ano marcado polo incremento xeral do custo da vida, que non repercutiu nos prezos da maior parte dos produtos e servizos culturais, e un crecemento importante da demanda. O sector é moi crítico coa acción da Administración pública, que suspende en todos os seus niveis, e considera que o escaso apoio e a falta dunha política cultural axeitada son algúns dos puntos febles da cultura galega.

“Falareilles da patria aos desterrados, da libertade e redencións aos servos”. Estes versos de Curros Enríquez eran o lema de Galicia, o xornal editado pola Federación de Sociedades Gallegas de la República Argentina como continuación da cabeceira El Despertar Gallego. 105 números desta publicación, os editados en 1932 e 1933, incorpóranse este mes ao Repertorio da prensa da emigración galega, proxecto que mantén o Arquivo da Emigración Galega (AEG) do Consello da Cultura Galega (CCG).

Fernando Osorio do Campo (A Coruña, 1894 – 1974) foi actor e director do Conservatorio Nacional de Arte Galega, un proxecto impulsado polas Irmandades da Fala para introducir na modernidade a dramaturxia e a cultura galega. Malia a transcendencia que tivo na planificación teatral durante o período irmandiño, a súa traxectoria viuse escurecida pola represión franquista e polas circunstancias en que se desenvolveu a súa vida no exilio. A entrada que se incorpora hoxe ao Álbum de Galicia, a colección dixital de biografías que mantén o Consello da Cultura Galega (CCG), é autoría de Carlos-Caetano Biscainho-Fernandes.

A presidenta do Consello da Cultura Galega (CCG), Rosario Álvarez; Paolo Canettieri, director do Dipartimento di Studi Europei Americani e Interculturali da Università di Roma, e Arianna Punzi, decana da Facultad de Lettere e Filosofia, inauguraron hoxe na capital italiana unha nova itinerancia da exposición Afonso X e Galicia, que amosa a conexión galega do Rei Sabio. Tras a inauguración, o comisario, Antoni Rossell, fixo unha visita guiada comentada polo proxecto expositivo, organizado polo CCG coa colaboración da Xunta de Galicia e a Deputación de Ourense.

A Sección de Patrimonio e Bens Culturais do Consello da Cultura Galega (CCG) organiza este martes, 18 de abril (19:00 horas), no edificio Francisco Sánchez de Tui, unha nova sesión do ciclo In Situ dos Encontros Monográficos co Patrimonio Cultural. Baixo o título “Ponte… nas Ondas!: boas prácticas do patrimonio inmaterial”, a actividade busca poñer en valor e divulgar a experiencia do proxecto Ponte… nas Ondas! (PNO!). A xornada, organizada coa colaboración do Concello de Tui e de PNO!, está coordinada por Rebeca Blanco-Rotea e Santiago Veloso. A sesión non se poderá seguir en directo, pero será gravada e estará proximamente dispoñible na hemeroteca do CCG.

A segunda entrega de Caligrafías musicais, proxecto do Arquivo Sonoro de Galicia (ASG) do Consello da Cultura Galega (CCG) que rescata bimensualmente conferencias destacadas de prestixiosos estudosos do eido musical galego, difunde neste mes de abril unha conferencia de Xosé López-Calo (1922-2020), máis coñecido como Padre Calo, un referente internacional da musicoloxía. Son corenta minutos en que o xesuíta sonense explica as investigacións do músico lugués Jesús Bal y Gay (Lugo, 1905 - Torrelaguna, Madrid, 1993) sobre a música culta antiga e o folclore.

A presidenta do Consello da Cultura Galega (CCG), Rosario Álvarez, e a deputada provincial de Igualdade da Deputación da Coruña, María Muíño, acaban de formalizar o acordo que posibilita a edición dun volume que compilará as biografías de 40 mulleres recollidas no Álbum de Galicia. Na sinatura deste acordo tamén estivo presente a directora do Centro de Documentación en Igualdade e Feminismos do CCG, Carme Adán. Trátase da primeira colaboración formal entre ambas as institucións. O acordo promove a realización de actividades de carácter cultural, especialmente seminarios, exposicións e encontros, que permitan analizar o papel das mulleres na historia e na cultura galegas. Ademais, o protocolo permite o desenvolvemento doutras accións.

A responsable do proxecto e directora do Centro de Documentación en Igualdade e Feminismos (CDIF), Carme Adán, presentou esta mañá no IES Eusebio da Guarda da Coruña unha ferramenta orientada a centros de ensino secundario e bacharelato para ensinar a historia da diversidade sexual no noso país. Chámase Sen cancelas. Proposta didáctica e é un material elaborado polo Consello da Cultura Galega (CCG) coa colaboración da Consellería de Promoción do Emprego e Igualdade que xorde como complemento da exposición homónima que percorre a historia das disidencias sexuais en Galicia.

O vicepresidente do Consello da Cultura Galega e director do Arquivo da Emigración Galega, Xosé M. Núñez Seixas, recibiu esta mañá a visita de Dietmar Osses, director do LWL Museum Zeche de Hannover, e Cathrine Hermansen, directora do Museo da Inmigración Danés, ambos os dous membros da Asociación Europea de Institucións Migratorias (AEMI). A xuntanza é preparatoria da asemblea anual destas entidades que terá lugar en Liubliana (Eslovenia) e supuxo tamén a visita ás instalación do Arquivo da Emigración Galega onde coñeceron os fondos e proxectos que desenvolve este centro.

Celso Emilio Ferreiro (Celanova, 1912 – Vigo, 1979) foi unha das figuras máis sobresaíntes do nacionalismo galego, tanto en termos políticos como culturais. A nova entrega de Voces centenarias, o proxecto que mantén o Arquivo Sonoro de Galicia (ASG) do Consello da Cultura Galega (CCG), incorpora tres audios que permiten repasar, da man do propio autor, a súa traxectoria poética e vital ou escoitar as súas reivindicacións a prol da lingua galega.

O Plenario do Consello da Cultura Galega (CCG) levou a cabo no serán deste mércores unha sesión ordinaria. Nela, a presidenta da institución, Rosario Álvarez, detallou as actividades desenvolvidas no primeiro trimestre de 2023, así como o grao de execución da actividade programada para celebrar o 40º aniversario da institución. No que vai de ano, o CCG levou a cabo unha vintena de actividades, das cales máis da metade se desenvolveron fóra de Santiago de Compostela.

“Semella, neste mundo actual, coa evolución das técnicas de intelixencia artificial, que a tecnoloxía é a que nos vai gobernar, cando debería ser ao revés: a tecnoloxía debería estar ao servizo das persoas”. Así o subliñou Carmen García Mateo na inauguración da xornada “Humanismo e tecnoloxía”, que ela mesma coordina, e que constitúe a segunda actividade do foro Pensar o mundo dende Galicia. Co obxectivo de reflexionar sobre os retos da tecnoloxía e “sobre esas preguntas abertas, que teñen moito calado e que nos preocupan e nos ocupan”, en palabras de García Mateo, na cita reuníronse expertos humanistas e tecnólogos, como a enxeñeira informática Nerea Luis e o filósofo Andoni Alonso. O acto de apertura contou tamén coa presenza do vicepresidente do Consello da Cultura Galega e coordinador do foro, Xosé Manoel Núñez Seixas, quen destacou o rol da institución na promoción do “debate, a pescuda e a creación arredor dunha serie de eidos do saber, non só sobre o pasado, senón tamén sobre o presente e o futuro”.

A enxeñeira informática Nerea Luis e o filósofo Andoni Alonso son dous dos especialistas que mañá abordarán no Consello da Cultura Galega (CCG) os desafíos da nova cultura dixital. Os dereitos das persoas ante o acelerado desenvolvemento da intelixencia artificial ou as consecuencias a nivel cultural, ético e social son os asuntos que abordarán no marco da cita “Humanismo e tecnoloxía”. É a segunda xornada do foro Pensar o mundo dende Galicia, co que o CCG celebra o seu 40º aniversario. A presidenta da institución, Rosario Álvarez, e a coordinadora do foro, Carmen García Mateo, inauguran esta cita que se pode seguir en directo desde o web da institución.

Francisco Zagala (Verín, 1842 – Pontevedra, 1908) destacou no eido fotográfico, cunha actividade que orientou cara a dúas disciplinas: a fotografía de gabinete, centrada fundamentalmente na arte do retrato, e a fotografía de exteriores. Ademais, foi un dos colaboradores asiduos da Sociedad Arqueológica de Pontevedra, para a que traballou en calidade de fotógrafo oficial durante catorce anos. A súa entrada no Álbum de Galicia, a colección dixital de biografías que mantén o Consello da Cultura Galega (CCG), é autoría de Vítor Vaqueiro.

“Implicacións e aplicacións da intelixencia artificial” é o título da nova entrega de Proxector, iniciativa que desenvolve o Centro de Documentación Sociolingüística de Galicia (CDSG) do Consello da Cultura Galega (CCG) en colaboración coa Universidade de Santiago de Compostela (USC). Nela recompílanse unha ducia de vídeos cos que se busca profundar no mundo da intelixencia artificial, tanto dende un punto de vista conceptual como a través dos seus principais usos prácticos.

“Filosofía e Arte“ é o lema da XXXIX Semana Galega de Filosofía que se desenvolve ata o venres en Pontevedra. Esta tarde (19:30 horas), no marco desta cita presentarase o proxecto Sophias, a serie web de ficción coa que o Consello da Cultura Galega (CCG) e a Consellería de Promoción do Emprego e Igualdade, contribúen a divulgar o pensamento de mulleres destacadas da historia. A presentación contará coa participación da responsable do proxecto, Carme Adán, xunto cunha das actrices, Marta Pérez, que darán a coñecer esta serie que achegan as ideas de figuras coma Simone Weil, Simone de Beauvoir, Hannah Arendt, Judith Butler ou María Xosé Agra.

Martiño de Dumio, o reino suevo e a cultura galega é o título da xornada que o Consello da Cultura Galega (CCG) organiza este martes 11 de abril e na que destacados especialistas analizarán a figura de Martiño de Dumio e ofrecerán unha visión de conxunto sobre o tempo, a política e a cultura na época en que viviu o intelectual. A presidenta do CCG, Rosario Álvarez, será a encargada de inaugurar esta xornada presencial que tamén se poderá seguir en directo a través do sitio web e as redes sociais corporativas.

Félix Duque (Madrid, 1943) é un investigador, docente retirado, tradutor e escritor cunha fecunda obra que aborda os temas máis candentes e cruciais do mundo contemporáneo”. Estivo no Consello da Cultura Galega, no marco do ciclo "Os sentidos das culturas na que falou, ante un auditorio dunhas trinta persoas, sobre “O neohumanismo da non-cidade” e un novo xeito de achegarse ao arquitectónico e ao urbanismo, atacando o “imperio democrático” neoliberalista e disertando sobre a relación entre cidade e pensamento. Duque considera que, para o humanismo se soster, é preciso manter a idea teleolóxica da preeminencia de certas persoas. Nesta idea subxace un claro imperialismo, polo que para Duque o “Neohumanismo” é a doutrina que establece “Este home é universal por ser norteamericano ou afín”. A alternativa preséntase nuns Estados dispostos a ceder parte da súa soberanía e construír un espazo común: a Unión Europea.

Celso Emilio Ferreiro (Celanova, 1912 – Vigo, 1979) foi un dos grandes poetas galegos do século XX. Destacou cunha prolífica obra, na que a miúdo plasmou as súas preocupacións sociais e políticas e na que incluíu, ademais de composicións de carácter reivindicativo, outras máis intimistas e irónicas. Ramón Nicolás é o autor da súa entrada no Álbum de Galicia, a colección dixital de biografías que mantén o Consello da Cultura Galega.

Cando en 1914 Pedro Vindel descobre o pergamiño que contén as cantigas de amigo de Martín Códax, marca un fito na historia da música. Aquel documento, chamado Pergamiño Vindel e conservado na Morgan Library de Nova York, contiña os textos das sete cantigas e as notacións musicais de seis delas. Sobre o texto orixinal xorde a publicación Catro visións contemporáneas sobre as cantigas de Martín Códax que hoxe presentaron a presidenta do Consello da Cultura Galega (CCG), Rosario Álvarez, e o presidente da Asociación Galega de Compositores, Xosé Carlos Seráns. Ambos os dous destacaron a relevancia desta publicación que permite enriquecer o patrimonio musical galego e pon a disposición da cidadanía interpretacións para voz e piano das cantigas de amigo elaboradas por catro compositores galegos. Alejo Amoedo é o coordinador deste proxecto, que se completará en outubro cunha xornada sobre Martín Códax e a literatura medieval, así como cun concerto no que se poderán escoitar estas novas composicións.