Arquivo de noticias do CCG

Os martes son os días nos que o Consello da Cultura Galega (CCG) organiza os Encontros Monográficos co Patrimonio Cultural (EMPC), lugares de encontro entre profesionais, administracións e cidadanía arredor de espazos do noso patrimonio sobre os que se estaba a desenvolver algunha actuación. Coa cancelación da actividade presencial para conter a pandemia da COVID-19, reservamos ese día no calendario para manter a temática e seguir falando de patrimonio. Facémolo da man do ciclo virtual “Encontros 30.5” nos que recuperamos os vídeos e materiais do que se dixo nos EMPC. Nesta cuarta sesión repasamos aquelas citas que tiñan semellanzas ben por criteiros temáticos, ben porque son xacementos analizados en tempos ou por equipos distintos.

Na terceira parada do ciclo “Diálogos Confinados”, o xornalista Santi Montes entrevistou a Uxío Novneyra, da Fundación Novoneyra e a Xosé María Varela, da Fundación Pondal. Entre as conclusións da conversa destacaron que é o gran momento de reiventarse e do pequeno. Para eles, a clave pode estar na universidade rural, no turismo de proximidade e no labor educativo doutro tipo de público como é o de terceira idade.

Non é posible comprender Galicia e a súa cultura sen a xeración Nós e o rico legado que deixou. Para conmemorar o centenario do nacemento da revista “Nós” en Ourense en 1920, o Consello da Cultura Galega recolle neste especial contidos producidos pola institución que dan conta da vida, obra e impacto dun grupo de intelectuais que entenderon Galicia como un proxecto integral. Son materiais biográficos, documentais e de reflexión ao redor da revista “Nós” e da xeración que a ideou. O especial contén unha pequena xoia, chámase “Os quixotes da Terra van de camiño” e ofrece sete viaxes por Galicia a partir dos roteiros que Ramón Otero Pedrayo deseñou para o seu amigo Silvio Santiago na segunda metade dos anos 60. Ademais dos manuscritos orixinais debuxados por Otero Pedrayo, pódese seguir cada un deses trazados a través dunha viaxe multimedia xeolocalizada e enriquecida con materiais contemporáneos.

O Portovello era un dos lugares polos que se podía cruzar o río Miño na Ourense medieval. Pero tamén un porto fluvial no que os barqueiros trasladaban persoas, animais e mercadorías tanto á cidade de Ourense como á de Santiago. Tiña unha importancia estratéxica que chegou a ser decisiva cando un dos arcos da Ponte de Ourense colapsou e deu lugar a unha disputa entre o bispo e o cabido polo seu control. A documentación do preito entre ambas as autoridades conforma o “Libro do Portovello", publicación que incluímos no repositorio Gallaeciae Monumenta Historica (GMH), no que se pon á disposición da cidadanía textos medievais. Facémolo hoxe, 8 de maio, a coincidir co día en que se celebraría a romaría na ermida que garda a Virxe de Portovello, único vestixio que queda daquel tempo.

“Xestión e políticas culturais nos concellos. Retos ante a Covid-19” é o nome dun ciclo co que o Consello da Cultura Galega pretende analizar a cultura municipal. O ciclo contará con tres sesións telemáticas nas que se debaterá sobre os retos, perspectivas, estratexias e ferramentas das políticas culturais dos concellos en Galicia. O formato é unha mesa redonda virtual e nos días previos á realización de cada iniciativa habilitarase unha conta de correo electrónico á que a cidadanía pode remitir as súas preguntas e suxestións. A primeira cita será o vindeiro 14 de maio e abordará o estado inicial da política municipal. O período de recepción de comentarios xa está aberto.

Non é frecuente atopar composicións interpretadas polos seus propios autores. E iso é precisamente o que se pode escoitar no disco “Obras para violín e piano” editado polo Consello da Cultura Galega e o grupo de Investigación Organistrum da Universidade de Santiago de Compostela. Nel, o coñecido compositor Andrés Gaos (A Coruña, 1874-Mar del Plata, 1959) interpreta as súas pezas “Muiñeira” e “Alalá”. Esta gravación histórica ponse á disposición da cidadanía para amosar a un Andrés Gaos en estado puro, interpretándose a si mesmo.

A UNESCO declarou en 2019 o 5 de maio como o Día Mundial da Lingua Portuguesa. Co gallo desta efeméride o Consello da Cultura Galega (CCG) fai público “O valor do Portugués en Galicia”, o primeiro grande estudo que analiza o uso, actitudes e ensino desta lingua no noso país. O informe, elaborado polo Observatorio da Cultura Galega (OCG), conclúe que o 60% da cidadanía galega posúe competencias en portugués pero só o 18% ten un dominio elevado desta lingua. O 73,2% considera que en Galicia se debería estudar pero só o 17% sabe que xa existe esa posibilidade no Ensino Secundario grazas á Lei Paz Andrade. Ademais, o CCG elaborou un especial que concentra diferentes documentos que amosan a conexión da cultura galega coa lingua portuguesa a partir da figura dun dos seus grandes valedores: Valentín Paz Andrade.

A segunda entrega do ciclo “Diálogos confinados” pon os ollos no sector da ilustración. Dunha banda está Bea Lema, debuxante de cómics, ilustradora e presidenta da Asociación Galega de Profesionais da Ilustración (AGPI). Da outra está a tamén deseñadora e ilustradora, Abi Castillo. Guiadas por Xermán Hermida, xornalista e redactor en Culturagalega.gal, fan un percorrido pola situación actual da ilustración que suma cancelacións e adiamentos a un sector que xa vivía nunha situación precaria.

Audios//Biografías//Epistolarios

O día 1 de maio do ano 1800 nacía a primeira cabeceira galega, El Catón Compostelano. O día 2 de maio de 1808 prodúcese en Madrid o levantamento contra os franceses e foi, precisamente, ao abeiro da Guerra da Independencia cando nacen os primeiros diarios galegos: o Diario de Santiago e o Diario da Coruña, ambos en xuño de 1808. O día 3 de maio a Unesco é recoñecido pola Unesco como Día Mundial da Liberdade de Prensa. Este sumatorio de efemérides convídanos a volver a ollada ás edicións facsímiles, coordinadas por Xosé López, das primeiras cabeceiras galegas e os seus estudos críticos e que foron editadas polo Consello da Cultura Galega a inicios do século XXI.