Arquivo de noticias do CCG

“Alén da contrución. Como habitarmos o rural” é o título da nova sesión dos Encontros Monográficos co Patrimonio Cultural (EMPC) que organiza periodicamente a Sección de Patrimonio e Bens Culturais do Consello da Cultura Galega (CCG). Nesta ocasión, organiza tamén a Fundación María José Jove para poñer o foco na relación entre a arquitectura e a preservación do patrimonio cultural propio. O encontro coincide con dúas efemérides: dunha banda, o Día Mundial do Hábitat, que se celebra cada 2 de outubro e que este ano afonda na importancia da resiliencia e, da outra, o Día Mundial da Arquitectura, que se celebra o primeiro luns de outubro, centrado nesta ocasión no desenvolvemento sustentable. Rebeca Blanco-Rotea, Susana González e Agar Ledo son as coordinadoras desta xornada que acaba de abrir a súa inscrición.

A sede do instituto Cervantes acolleu na mañá deste luns un acto para conmemorar o Día Europeo das Linguas que se celebra cada 26 de setembro. Nel presentouse a versión multilingüe do poema “Grito hacia Roma” de Federico García Lorca e tamén tivo lugar a apertura da Caixa das Letras de Rosalía de Castro. Aproveitando a conexión recoñecida entre Lorca e a poeta galega, Rosario Álvarez, presidenta do Consello da Cultura Galega (CCG), depositou o legado material e simbólico “dunha muller poeta dun categoría literaria e dun pensamento revolucionario”. O acto, contou coa presenza do presidente en funcións, Pedro Sánchez, quen lembrou a primeira tentativa de creación dunha cartografía lingüística, a do Atlas Lingüístico iniciado polo grupo do filólogo Tomás Navarro quen “descubriu unha xeografía lingüística plural, unha España de multitude de acentos e unha riqueza que debemos preservar”. Asistiron a esta homenaxe representantes do sector da cultura e da política como a presidenta do Congreso, Francina Armengol, ou a ministra de Educación en funciones, Pilar Alegría, entre outros.

Hoxe, Día mundial do Farmacéutico sumámonos aos actos convocados pola Real Academia Galega de Farmacia que homenaxea a figura de José Rodríguez Carracido. Puxemos en rede un libro, con Francisco Díaz-Fierros como editor, que incide no legado político deste referente do rexionalismo galego.

O 26 de setembro é o Día Europeo das Linguas. Unha celebración que o Consello da Cultura Galega (CCG), o Instituto Cervantes, o Euskal Etxepare Institutua e o Institut Ramon Llull adoitan celebrar de maneira conxunta e que nesta edición cobra especial protagonismo a cultura galega. A presidenta do CCG, Rosario Álvarez, depositará na Caixa das Letras que mantén o Instituto Cervantes un legado “in memoriam” de Rosalía de Castro. Será no marco do acto no que se presenta a edición especial multilingüe do poema "Grito hacia Roma", obra de Federico García Lorca. O acto, que se desenvolverá na sede do Cervantes o vindeiro luns 25 de setembro (11 horas), conta coa presenza do presidente do goberno en funcións, Pedro Sánchez.

Hoxe comeza en Ourense o XIII Pleno do Consello de Comunidades Galegas, órgano representativo dos galegos do exterior a través das entidades asentadas fóra de Galicia que teñen a condición de “comunidade galega” no Rexistro da Galeguidade. A esta xuntanza asiste o xerente do Consello da Cultura Galega (CCG), Marcelino Fernández. Alí falará do proxecto de creación dun Museo de Emigración e doutras iniciativas desenvolvidas pola institución coma o proxecto de xeolocalización das Escolas da Emigración. Ademais, esta semana tamén se incorpora ao Repertorio da prensa da emigración galega, proxecto que mantén o Arquivo da Emigración Galega (AEG) do CCG, a colección completa de El Eco de Teo, publicado en Bos Aires polas sociedades de emigrantes do distrito de Teo e Vedra en Arxentina.

Foro//Santiago, 21 de setembro

A discriminación provocada pola obesidade, a gordofobia, e a violencia estética son os temas que aborda a xornada Gordofobia que o Consello da Cultura Galega (CCG) e a Valedora do Pobo celebran este venres, 22 de setembro na sede do CCG. A presidenta da institución, Rosario Álvarez, e a Valedora do Pobo, Dolores Fernández Galiño, inaugurarán esta cita coordinada por María Xosé Porteiro e Carme Adán. A xornada pode seguirse en directo desde o sitio web e as redes sociais da institución.

O 12 de outubro de 1923 un grupo de ilustres estudantes da Universidade de Santiago camiñaron xuntos ata a casa de Rosalía de Castro en Ortoño. Esa andaina derivou na creación do Seminario de Estudos Galegos (SEG), unha institución científica determinante no futuro do país. Cen anos despois, diferentes entidades repiten aquel percorrido cun acto festivo aberto á cidadanía. É un dos actos centrais que conmemora o centenario do SEG e que debullaron esta mañá a presidenta do Consello da Cultura Galega, Rosario Álvarez; a presidenta do Museo do Pobo Galego, Concha Losada; o secretario xeral de Política Lingüística, Valentín García; o presidente da Real Academia Galega, Víctor Freixanes; a alcaldesa de Santiago, Goretti Sanmartín; o alcalde de Ames, Blas García; máis a vicerreitora de Estudantes e Cultura da Universidade de Santiago (USC), Pilar Murias. Alén da festa popular do día 12 de outubro, na véspera (días 10 e 11) terá lugar o congreso «Saber de nós: Cen anos do Seminario de Estudos Galegos», que fará balance da significación na historia científica, intelectual e cultural de Galicia do SEG.

O Consello da Cultura Galega (CCG) regresa co ciclo Pensar o mundo dende Galicia, co que celebra o seu 40º aniversario, para afondar na situación climática actual. María Loureiro coordina esta sesión do foro que se titula “Límites planetarios. Unha ollada socioeconómica dende Galicia” e na que se analizará o impacto do cambio global na agricultura e nas posibles crises de alimentos. Nela participan, entre outros expertos, José María Sumpsi, exdirector de Política Alimentaria da FAO, e Adrián Escudero, catedrático e divulgador da Universidad Rey Juan Carlos. Xosé Manoel Núñez Seixas, coordinador do Foro, e María Loureiro inauguran esta cita que se pode seguir en directo desde o web e as redes sociais do CCG.

Aureliano José Pereira de la Riva (Lugo, 1855 - Madrid, España, 1906) foi unha figura relevante dentro do republicanismo galego. Unha manifestación política que en Galicia “nin foi esporádica, nin puntual, nin intermitente, nin limitada a un par de cidades” como apunta Xurxo Martínez na entrada que hoxe se inclúe no Álbum de Galicia, colección de biografías que elabora o Consello da Cultura Galega (CCG).

O proxecto Caligrafías musicais, iniciativa do Arquivo Sonoro de Galicia (ASG) do Consello da Cultura Galega (CCG), recupera cada dous meses conferencias destacadas de prestixiosos estudosos do eido musical galego. Hoxe publícase a cuarta entrega, que consiste nunha conferencia do intelectual coruñés Ramiro Cartelle sobre o compositor, director e recompilador do folclore galego Maurico Farto Parra (1867-1947).

O Consello da Cultura Galega (CCG) fixo público na mañá deste luns o informe Informe sobre o impacto dos cultivos forestais con especies de crecemento rápido no patrimonio natural e cultural de Galicia. Nel afirma que as plantacións forestais con especies de crecemento rápido supuxeron a transformación dos elementos que constitúen a paisaxe galega. “É urxente fomentar as medidas de restauración ambiental e restitucións de hábitats” conclúe o documento, que confirma que a xestión forestal baseada na produtividade está a destruír a diversidade e complexidade que caracteriza a paisaxe de Galicia. Establecer a obrigatoriedade de que os montes conten con documentos de ordenación ou procurar unha maior catalogación dos bens son algunhas das medidas que contempla. A presidenta do CCG, Rosario Álvarez, e a coordinadora da comisión que elaborou o documento, Rebeca Blanco-Rotea, presentaron o texto no que participaron seis especialistas de diferentes áreas durante dous anos. O informe xa está dispoñible para descarga desde o web da institución.

Procedemento bolsas proxectos de investigación 2023 (PR970B)

A presidenta do Consello da Cultura Galega (CCG), Rosario Álvarez, inaugurou na tarde deste mércores en São Paulo unha nova itinerancia da exposición Afonso X e Galicia. Canda ela estaban presentes o comisario, Antoni Rossell, e diferentes responsables da Universidade de São Paulo: Paulo Martins, diretor da Facultade de Letras, Filosofía e Ciencias Humanas; Manuel Mourivaldo Santiago Almeida, xefe do Departamento de Letras Clásicas e Vernáculas; e Maria Inês Batista Campos, do Programa de Pós-Graduação em Filologia e Língua Portuguesa. A mostra é unha das accións que a institución mantén neste final de ano no marco do seu programa de Acción Exterior. Conferencias, ciclos de cinema, renovación do espazo web son algunhas das actuacións da institución, que vén de incorporar a Xavier Queipo como coordinador da Comisión de Relacións institucionais e Acción exterior.

María Victoria de la Fuente (Vigo, 1927- Madrid, 2009) foi unha pintora de gran proxección artística no Madrid da segunda década do século XX. A súa historia entra agora no Álbum de Galicia, a colección de biografías dixitais do Consello da Cultura Galega (CCG), cunha entrada asinada por Xosé Ramón Fandiño.

“Escolma para ver e escoitar física” é o título da nova entrega de Proxector, iniciativa que desenvolve o Centro de Documentación Sociolingüística de Galicia (CDSG) do Consello da Cultura Galega (CCG) en colaboración coa Universidade de Santiago de Compostela (USC). Nesta ocasión trátase dun Proxector de autor que reúne unha ducia de recursos audiovisuais na ollada de Cibrán Santamarina Ríos, director do Departamento de Física de Partículas da USC.

“Trata, escravitude e prostitución non son a mesma cousa e é moi importante distinguilos para poder xerar políticas públicas nesta materia” explicaba a xurista Teresa García Montañés no Consello da Cultura Galega en 2019, quen tamén destacou que é un xigantesco negocio. “É o segundo negocio ilegal máis lucrativo do comercio internacional e move 150 billóns de dólares ao ano” afirmou no marco da súa conferencia titulada “A trata de seres humanos e escravitude contemporánea”. É unha das intervencións que destacamos no marco do proxecto que visibiliza 12 intervencións destes 40 anos do Consello da Cultura Galega (CCG).

Esta musicóloga e compositora suíza desenvolveu un amplo labor investigador centrado na procura das formas e orixes da música popular europea. Dorothé Schubarth introduciu parámetros de clasificación descoñecidos en Galicia e novidosas metodoloxías de traballo e de compilación que, aínda hoxe, están a influír nos nosos estudosos. É a responsable da máxima achega xamais realizada para a conservación e coñecemento do folclore musical do país.

A presidenta, Rosario Álvarez, e a responsable de Acción Exterior, Emilia García, recibiron esta mañá a un grupo de alumnos de quinto de secundaria do instituto arxentino galego “Santiago Apóstol”, que realiza anualmente unha viaxe de estudos por Galicia. Acompañados polas docentes Cecilia Borgo e Victoria Beni, coñeceron a institución, viron a variedade de recursos que poden atopar nas nosas webs e recibiron un pequeno agasallo (un CD coas Cantigas de Santa Maria, unha edición do “Alba de Gloria” de Castelao e, por suposto, unha obra de Luis Seoane: a reprodución facsímile do “Fardel de Eisilado” cun estudo introdutorio de Gregorio Ferreiro Fente). Nese intercambio cultural, o alumnado deixou para o CCG un gravado do artista arxentino Rafael Gil (Bos Aires, 1942).

No ano 1921, a Hispanic Society encomendou á fotógrafa Ruth Matilda Anderson o labor de viaxar á Península Ibérica para desenvolver un traballo de documentación baseado, nomeadamente, no fotografado do traxe tradicional e outras manifestacións da cultura material galega. Desa encomenda saíron diferentes viaxes que construír a documentación máis completa que unha persoa estranxeira erguera nunca sobre o noso país. A historia da fotógrafa americana e o seu legado entra agora no Álbum de Galicia, a colección de biografías dixitais do Consello da Cultura Galega (CCG), nunha entrada asinada por Vitor Vaqueiro.