Arquivo de noticias do CCG

“O gaiteiro é o gardián dun tesouro” acostumaba dicir Ricardo Portela (Viascón, 1920-1992), un dos grandes gaiteiros galegos. O de Viascón, que condensaba a arte de tres grandes escolas musicais, pediulle días antes de morrer a un novísimo Carlos Núñez a transcrición do seu repertorio. “De gaiteiro a gaiteiro” é a publicación na que se cumpre aquela encarga, complexa pero fecunda, que senta o testamento vital dun referente indiscutible do noso patrimonio sonoro. O Consello da Cultura Galega contribuíu a darlle o impulso definitivo a un legado que contén moitas das melodías emblemáticas da gaita galega. Unha publicación que se pon en rede á disposición da cidadanía no Día de Galicia.

Para celebrar o Día de Galicia, o Consello da Cultura Galega publica na rede a recreación do discurso Alba de Gloria de Alfonso Daniel Rodríguez Castelao, considerado unha das pezas retóricas máis importantes da lingua galega. Ademais, por tempo limitado (ata o 25 de agosto de 2020), poderase descargar a edición conmemorativa do discurso, cun texto introdutorio de Henrique Monteagudo.

O Consello da Cultura Galega difunde desde hoxe o especial web “De gaiteiro a gaiteiro” no que dá conta da xénese da publicación homónima que presentará o sábado, a coincidir co Día de Galicia. En catro capítulos ofrecerase a historia dun libro que xunta a dous gaiteiros senlleiros da música galega: Ricardo Portela e Carlos Núñez.

Elena Ferro e Idoia Cuesta comparten o feito de ser Premio Nacional de Artesanía, traballaren no rural e ser dúas renovadoras neste sector: unha fai cestos e outra zocos. Moderadas por Rebeca Blanco-Rotea, coordinadora da Sección de Patrimonio e Bens Culturais do Consello da Cultura Galega, dialogaron sobre o sector e as materias primas nunha nova edición do ciclo “Diálogos confinados”.

Plácido Castro (Corcubión, 1902-Cambados, 1967) fíxose galeguista estudando no Reino Unido con parte da realeza británica. Alí comprendeu que a identidade, no plano individual e colectivo, debe partir do propio, do seu recoñecemento, dignificación e exaltación. Sobre a súa faceta universalista e galeguista fala “Vocacións e ideais de Plácido Castro”, publicación que presenta o Consello da Cultura Galega (CCG) no día en que se celebra o cabodano do seu pasamento. Ademais da publicación, o CCG acaba de incluír a súa biografía no Álbum de Galicia.

Rosalía de Castro é a gran figura fundacional da cultura galega. Neste especial ofrecemos unha escolma de contidos e recursos elaborados polo Consello da Cultura Galega (CCG) ao redor da escritora e o seu longo ronsel tanto no ámbito da investigación como no da creación. Entre os contidos ofrecidos destaca unha carta inédita a Rosalía descuberta neste 2020. Foi escrita en 1886 e dirixida a José Villaamil. Podes consultala dentro do noso Epistolario Rosalía de Castro, no que recollemos toda a correspondencia mantida pola escritora.

“Adegas da memoria: arqueoloxía emocional na Ribeira Sacra” é o título da edición número 31 dos Encontros Monográficos do Patrimonio Cultural, un ciclo organizado pola Sección de Patrimonio e Bens Culturais do Consello da Cultura Galega (CCG). Este ciclo no que se explican actuacións en espazos patrimoniais, pon os ollos nesta ocasión na intervención que se está a desenvolver no lugar dos Conventos na Pobra de Brollón. Un proxecto arqueolóxico onde se funden a poesía, o audiovisual e a cidadanía. Xurxo Ayán e Xosé Gago explican as clave deste proxecto.

Serán os vaos, os tacos ou o ceviche a nova cociña tradicional galega do futuro, tal e como sucedeu no seu día coa importación do churrasco por parte dos emigrantes e que agora forma parte indisoluble da nosa cultura gastronómica? A explosión creativa con novos caldos e produtos máis alá das tradicionais denominacións de orixe asentarase nos consumidores ou será unha moda efémera? Será o turismo do viño unha oportunidade para moitas adegas pequenas que deberán actualizar a súa oferta tanto de servizos como dixital? Disto falaron Miguel Vila, Cristina Alcalá moderados por Manuel Gago na duodécima edición do ciclo “Diálogos confinados”. Para eles a enogastronomía é un ser vivo que demostrou ao longo dos séculos a súa capacidade de adaptación aos novos tempos.

Ribadeo é unha das vilas galegas nas que o legado dos indianos -os emigrantes retornados da América ao longo do século XIX e XX- permanece visible a través da súa arquitectura. Un pasado histórico que se recupera cada ano na festividade “Ribadeo indiano” que nesta ocasión se suspendeu por mor da Covid-19. Aproveitando que esta fin de semana sería lugar esta festa de recreación história podemos na rede un roteiro que explora esa conexión nun percorrido polos seus edificios máis emblemáticos.

O Consello da Cultura Galega (CCG) celebrou no serán deste xoves dúas sesións plenarias nas que procedeu a informar da actividade desenvolvida pola institución durante este semestre e en especial durante o confinamento provocado pola COVID-19. A reprogramación e a adaptación a novos formatos foi a tónica xeral nun período en que se reforzou a realización de informes para coñecer o alcance real da situación no sector cultural. Ademais, en cumprimento do regulamento da institución, procedeuse á renovación da composición do plenario na quenda de persoas electivas e na de representativas.

“Da emigración. Notas d’un galego” é unha novela na que Antón Paz Míguez proxectou as duras condicións vitais e laborais dos galegos e galegas que sobrevivían lonxe da terra. É tamén o cuarto volume da colección Clásicos da emigración coa que o Consello da Cultura Galega (CCG) e a Secretaría Xeral da Emigración recuperan, en edición facsimilar e con estudos introdutorios, obras fundamentais para entender o fenómeno migratorio. O profesor e investigador Xavier Castro Rodríguez é o encargado de facer o estudo preliminar. Xunto coa publicación, o CCG presenta a entrada de Paz Míguez no Álbum de Galicia.

A Fonte de Troncoso é un espazo proxectado polo arquitecto Antonio Palacios dentro do Conxunto do Hotel- Balneario de Mondariz. O edificio atópase nun ruinoso estado de conservación e o Consello da Cultura Galega (CCG) acaba de facer público o “Informe sobre a Fonte do Troncoso e a súa situación de emerxencia” no que insta á Administración Galega á súa conservación. O documento, solicitado a instancia do colectivo SOS Fonte do Troncoso, pódese descargar desde o web do CCG.

Entre o 8 e o 11 de xullo do ano Xacobeo de 1926, un grupo de galeguistas fixeron unha peregrinación de Ourense a Compostela. Foron Ramón Otero Pedrayo, Florentino López Cuevillas, Lois Feixóo, Vicente Risco, Antón Sánchez e Afonso Vázquez Monxardín. Aquela viaxe foi narrada por Xavier Pardo en “A Nosa Terra” nunha serie de crónicas que se estenderían durante un ano baixo o título “No camiño de Santiago: vieiros de fe, vieiros de ideal”. Agora, o Consello da Cultura Galega (CCG) pon a disposición da cidadanía aquela viaxe e faino coa tecnoloxía de hoxe. Desde mañá retransmitirase polas redes sociais da institución a camiñata como se fose narrada polos homes da Xeración Nós en directo.

Deseño, sinalética, iluminación, colocación das pezas..., o deseño e a montaxe de exposicións son a parte menos visible dunha mostra pero son esenciais. Dúas persoas con ampla experiencia no deseño de exposicións como Raquel Seijas, xefa de produción de Escenoset, e Jesús Mosquera, responsable de Jega Comunicación Visual, falaron de como lles afecta a crise nunha nova entrega do ciclo “Diálogos confinados”. Moderados por Rosario Sarmiento, expresaron a súa preocupación polo presente máis inmediato dun sector que xa levaba perdendo protagonismo desde 2008 co peche de numerosas salas de exposición.

“Esta publicación contribúe a que os Séculos Escuros sexan algo menos escuros” afirma Ernesto González no vídeo de presentación da publicación “Calen barbas, falen cartas”. Un libro do que é coeditor xunto con Rosario Álvarez e que o Consello da Cultura Galega (CCG) pon á disposición da cidadanía para entender como se foi configurando o galego actual durante a Idade Moderna e tamén o momento en que os documentos escritos cobraron máis protagonismo que a tradición oral.

O Consello da Cultura Galega, a través do Centro de Documentación Sociolingüística de Galicia, presenta un novo produto documental. Chámase "Galego 2.0: enredad@s coa cultura", coa intención de promover o uso da lingua galega entre a infancia e a mocidade.

Perdeuse o medo a experimentar cos formatos dixitais, apareceron novos espazos de reflexión, reprogramouse a actividade e os profesionais buscaron novas fórmulas para reabrir espazos e reactivar de programacións. Esta é a análise das medidas adoptadas durante a crise da COVID-19 que figuran no Documento de Traballo “Xestión e Políticas Cultura nos concellos. Retos ante a COVID-19” realizado poa Comisión técnica temporal de xestión e políticas culturais do Consello da Cultura Galega (CCG). O documento, que alerta dun longo camiño na transformación dixital, xorde como resultado dun ciclo de mesas redondas telemáticas que coordinou Sergio Lago entre os meses de marzo e xuño e que se poden ver no web da institución.

“Olladas sobre nós” é un especial web do Consello da Cultura Galega (CCG) que ofrece unha lectura actual da revista Nós, un dos proxectos culturais decisivos da Galicia contemporánea que cumpre neste 2020 o seu centenario. Doce personalidades relevantes da cultura galega actual seleccionan e comentan diferentes artigos que foron publicados nesta revista entre 1920 e 1936. O resultado é unha lectura contemporánea desta centenaria publicación desde un punto de vista científico, social, persoal ou cultural e que se irán publicando todos os martes ata o 15 de setembro. Na primeira das entregas, Antón Santamarina analiza unha das seccións máis activas da revista: o “Arquivo filolóxico e etnográfico de Galiza”.

As artes escénicas son, dentro da cultura, unha das disciplinas máis afectadas polo parón derivado das medidas para contar a pandemia. Sobre como superar a situación, recuperar a confianza do público e abrir novos camiños falaron Caterina Varela e Juan Rodríguez, coa moderación de Natalia Balseiro, na décima sesión do ciclo “Diálogos confinados”.

O 28 de xuño de 1936 celebrouse o plebiscito do primeiro Estatuto de Autonomía para Galicia. Doce anos despois, a Federación de Sociedades Galegas, os catro centros provinciais, o ABC de Corcubión, o Centro Betanzos e a Irmandade Galega, conmemoraron esa efeméride coa publicación do texto do Estatuto. Aproveitamos o aniversario para difundir o texto editado pola colectividade galega en Arxentina en 1948 que contén, ademais do Estatuto, unha historia do autonomismo galego.