Arquivo de noticias do CCG

O Repertorio da prensa da emigración galega, proxecto que mantén o Arquivo da Emigración Galega (AEG) do Consello da Cultura Galega (CCG), suma 16 números de La Patria Gallega. A revista comezou a editarse na Habana en 1911 e tiña como fin informar sobre a actualidade de Galicia, así como sobre as novas e actividades das asociacións galegas constituídas na illa de Cuba. Os exemplares que se incorporan neste mes de decembro corresponden a diferentes números publicados entre 1911 e 1913. A dixitalización destes fondos foi posible grazas a Lucía Ramos, neta de Tomás Ramos Riguera, fundador e directivo durante anos da sociedade de instrución Vivero y su Comarca.

Ángel Rodulfo (Baiona, 1880 – Vigo, 1956) compaxinou o seu ministerio sacerdotal cunha ampla actividade no eido da música. Foi compositor, instrumentista, docente e pedagogo musical e, aínda que “adquiriu xusta fama no seu tempo”, na actualidade “forma parte daqueles músicos galegos ‘esquecidos’ que, no entanto, merecen un estudo rigoroso”. Así o subliña Javier Jurado na entrada que asina para o Álbum de Galicia, a colección dixital de biografías que mantén o Consello da Cultura Galega (CCG).

A publicación Corenta mulleres tecendo xuntas recompila as biografías de figuras destacadas do país, como Constanza de Castro, a filla rebelde do mariscal Pardo de Cela; a modista e emprendedora Rosalía Mera; a cantante María Valverde, ou a futbolista Irene González Basanta. A presidenta do Consello da Cultura Galega (CCG), Rosario Álvarez; a deputada de Igualdade da Deputación da Coruña, Soledad Agra, e mais Carme Adán, coordinadora do libro xunto con Montse Fajardo, presentaron esta mañá a iniciativa. A obra, editada grazas a un convenio entre o CCG e a Deputación da Coruña, xa está dispoñible para a súa descarga.

O Centro de Documentación en Igualdade e Feminismos (CDIF) do Consello da Cultura Galega (CCG) acaba de incorporar unha nova entrega do seu proxecto Sextina. Nesta ocasión, ponse na rede a Guia básica para mulleres, editada pola Asemblea da Muller de Galiza Nova no ano 1995. A guía foi publicada co patrocinio da Concellería da Muller do Concello de Santiago de Compostela e tiña como obxectivo principal informar as mulleres sobre cuestións relacionadas coa sexualidade, a xustiza e o emprego.

A presidenta do Consello da Cultura Galega, Rosario Álvarez; o alcalde de Miño, Manuel Vázquez Faraldo; e o cónsul de Uruguai en Galicia, Asturias, Cantabria e País Vasco, Ramiro Rodríguez Bausero; xunto co secretario xeral da Emigración, Antonio Rodríguez Miranda, inauguraron hoxe en Miño a mostra 'Miñenses no Uruguai: Homenaxe a Antón Crestar'. Trátase dunha dobre homenaxe: aos veciños deste concello que emigraron a Uruguai e a Antón Crestar, un dos grandes expoñentes da emigración galega no Uruguai no século XX. Rosario Álvarez destacou a importancia da colaboración cidadá nesta mostra “que nos permite, non só construír a historia de todos eles e renderlles homenaxe, senón tamén coñecer a historia do país”. Mentres tanto, Miranda incidiu en que “é un espello do legado e a resiliencia da comunidade galega en Uruguai, reflectindo nosa rica historia e cultura transatlántica”. A mostra, comisariada por Pilar Cagiao, estará aberta ata o 10 de xaneiro.

Nas ás do canto é o título do proxecto co que o Consello da Cultura Galega (CCG) contribúe a festexar o centenario de Manuel Murguía (Arteixo, 1833- A Coruña, 1923), figura sobranceira do Rexurdimento. Unha iniciativa que ofrece documentos e recursos musicais para amosar a importancia da unión entre música e literatura neste período destacado para a cultura galega. A presidenta da institución, Rosario Álvarez, xunto con ensaísta Xurxo Martínez e a musicóloga Margarita Viso presentaron na tarde deste xoves un especial web que deita na rede, entre outros contidos, un repertorio de voz e piano en galego. Rosario Álvarez sinalou que este material permite “afondar no contexto decimonónico en que nace a canción lírica galega contemporánea” ao tempo que amosa que “o Rexurdimento foi moito máis que literatura” segundo apuntou Xurxo Martínez. A presentación do proxecto, cuxos contidos se editarán en forma de libro, estivo acompañada dun concerto no que se interpretaron cinco das pezas musicais incluídas no proxecto.

Lino Braxe (Mugardos, 1962 – A Coruña, 2020) foi un artista multidisciplinar, pois desenvolveu unha traxectoria profesional como poeta, actor, director, artista plástico, locutor de radio e cantante. Ademais, dedicouse á crítica, á investigación e á edición literaria tanto en Edicións Proscritas, o seu selo editorial, como noutras entidades. Este amplo abano de eidos en que desenvolveu a súa actividade converteuno “nunha figura poliédrica da cultura galega”, subliña Ana Abad de Larriva. Ela é a autora da entrada que se incorpora hoxe ao Álbum de Galicia, a colección dixital de biografías que mantén o Consello da Cultura Galega (CCG).

A exposición Afonso X e Galicia chega á Univerzita Konštantína Filozofa de Nitre, Eslovaquia, onde foi inaugurada polo seu reitor, Libor Vozár; a vicerreitora de relacións institucionais, Martina Pavlíková; máis o agregado de educación da embaixada de España en Eslovaquia, Joaquín Támara. Á inauguración asistiu un grupo de alumnos de diferentes departamentos desa universidade; o decano de la Facultad de Filosofía, Martin Hetenyi; e o decanato e director comercial de Gestamp en Eslovaquia. A mostra estará aberta ata o 29 de febreiro.

O ser humano ten recoñecido o dereito esencial á vida, así como outros dereitos fundamentais que protexen a súa liberdade e igualdade. A pesar de que estes lles corresponden aos individuos polo mero feito de existir, hai diversos factores que os están poñendo en perigo. Baixo o título “Os dereitos humanos”, o novo especial de Proxector escolma doce recursos audiovisuais que expoñen algunhas das causas que ameazan o dereito á saúde ou á educación da poboación, entre outros. Proxector é unha iniciativa que desenvolve o Centro de Documentación Sociolingüística de Galicia (CDSG) do Consello da Cultura Galega (CCG) en colaboración coa Universidade de Santiago de Compostela (USC).

Na súa vivenda de Madrid finou este luns José María Arias Mosquera (Santiago de Compostela, 1953 - Madrid, 2023), presidente da Fundación Barrié e figura convencida do papel fundamental da educación, así como impulsor de destacados programas para a catalogación e recuperación do noso patrimonio. O Consello da Cultura Galega (CCG) lamenta o pasamento de quen foi membro do seu Plenario entre 2007 e 2020, representando á Fundación Barrié.

José Veiga Roel (Betanzos, 1894–1976) cultivou a súa faceta artística nos campos do debuxo e das miniaturas de caligrafía, mais foi a fotografía a disciplina coa que acadou maior difusión e recoñecemento. Concibiu a cámara como unha “ferramenta capaz de traducir pensamentos a imaxes” e a fotografía como unha arte coa que revelar “a realidade oculta”. Así o subliña Vítor Vaqueiro na entrada que asina para o Álbum de Galicia, a colección dixital de biografías que mantén o Consello da Cultura Galega.

"O conxunto de indicadores manexados no presente documento dan conta dunha situación claramente positiva para o ámbito da cultura, pero con algún datos que poderían estar anunciando un cambio de tendencia", conclúe a sétima Conxuntura estatística do ámbito cultural, documento de traballo que acaba de facer público o Observatorio da Cultura Galega, servizo dependente do Consello da Cultura Galega (CCG). Aínda que en liñas xerais a situación é positiva, no emprego, na exportación e no consumo cultural hai indicadores que amosan unha moderación. O informe xa está dispoñible para descarga desde o web do CCG.

Reflexionar sobre o papel que tiveron as cercas na conformación urbanística do medievo é o obxectivo da xornada “Nas vilas cercadas da Idade Media: protección, control e poder”. A cita, organizada polo Consello da Cultura Galega (CCG) e o Museo Terra de Melide, este luns, 4 de decembro (16:00 horas), no Centro Sociocultural Mingos de Pita (Melide). Na súa inauguración participará Rosario Álvarez, presidenta do CCG, xunto con Xosé Manuel Broz e Cristina Vázquez Neira, do Museo da Terra de Melide. A sesión non se poderá seguir en directo, pero será gravada e subida posteriormente á hemeroteca do Consello da Cultura Galega.

O que pode a danza é o novo produto audiovisual co que o Consello da Cultura Galega (CCG) se achega ao sector das artes do movemento. Trátase de oito pezas audiovisuais que nos achegan outras tantas experiencias singulares que amosan as conexións do mundo da danza coa sustentabilidade, co territorio ou coa empresa. Natalia Balseiro é a comisaria deste proxecto, que se acaba de presentar na Casa Vella de Amiadoso, en Ourense, e na Culturgal. A serie está dispoñible desde hoxe no web e nas redes sociais da institución.

O 4 de decembro de 1977 tivo lugar en Vigo unha das maiores concentracións políticas daqueles anos. Foi un chamamento á mobilización contra o modelo autonómico proposto pola UCD cunha fonda repercusión. O cartel daquela mobilización é un dos materiais recollidos no Fondo Miguel Gutiérrez e que xa se poden consultar na rede. O Consello da Cultura Galega (CCG) acaba de dispoñibilizar unha parte do fondo galego que está a ser catalogado polo Grupo de Investigación HISPONA da Universidade de Santiago de Compostela (USC).

O Consello da Cultura Galega (CCG) acode á 16ª edición da Culturgal, que se desenvolve ata o domingo 3 de decembro no Pazo da Cultura de Pontevedra, con dúas actividades para presentar os traballos audiovisuais producidos pola institución nos últimos meses ao redor de diferentes disciplinas artísticas contemporáneas. A presidenta, Rosario Álvarez, e mais os responsables da Sección de Artes Escénicas, Musicais e Audiovisuais, do Arquivo Sonoro de Galicia e da Comisión Técnica de Relacións Institucionais e Acción Exterior, Cristina Domínguez, Alejo Amoedo e Xavier Queipo, respectivamente, acompañados de diferentes profesionais que participan nestes proxectos, asistirán ás dúas presentacións, que terán lugar mañá domingo (12:00 e 17:00 horas).

A colectividade galega emigrada alén mar impulsou centos de iniciativas para promover a construción de escolas nos seus lugares de orixe, pero tamén nos países de acollida. En Cuba, A Arxentina, O Uruguai, O Brasil, México e Venezuela creáronse academias e centros educativos para atesourar os vínculos das novas xeracións coa lingua e cultura galegas. A nova entrega de Historias de ida e volta, proxecto do Arquivo da Emigración Galega (AEG) do Consello da Cultura Galega (CCG) que conta co apoio da Secretaría Xeral da Emigración, reflicte en vinte imaxes e documentos algúns dos proxectos educativos desenvolvidos pola emigración galega en América.

O Consello da Cultura Galega (CCG) pecha un ano de actividade arredor da figura de Francisco Fernández del Riego, cunha xornada no seu Lourenzá natal. Diferentes especialistas afondarán nas relacións do homenaxeado no Día das Letras Galegas desta edición coa emigración e o seu papel como colaborador nas publicacións da colectividade galega en América. A alcaldesa do concello de Lourenzá, Rocío López García, e o vicepresidente do CCG, Xosé M. Núñez Seixas, inauguran este venres, 1 de decembro (19:00 horas), a cita titulada “Fernández del Riego: de Lourenzá a América”.

Cultura e autonomía é o título da xornada con que o Consello da Cultura Galega (CCG) pon o ramo ás actividades deseñadas para celebrar o 40º aniversario da súa creación. A cita, que se desenvolve este xoves 30 de novembro (10:00 horas), pretende analizar as relacións entre o proceso de creación da autonomía e a institucionalización da cultura. Pablo González Mariñas ou Víctor Vázquez Portomeñe son algúns dos participantes nesta xornada, que se poderá seguir en directo dende o web e as redes sociais da institución.

Elena Quiroga (Santander, 1921 – A Coruña, 1995) foi unha escritora independente e innovadora. Sobresaíu cunha extensa obra narrativa, coa que contribuíu ao auxe da novela española nos anos cincuenta e sesenta do século XX. Galardoada co Premio Nadal en 1950 pola súa novela Viento del Norte, foi designada académica numeraria da Real Academia Española “polo valor da súa obra literaria, pola súa orixinalidade e polo dominio da arte de novelar”. Así o explica Xosé Ramón Fandiño na entrada que asina para o Álbum de Galicia, a colección dixital de biografías que mantén o Consello da Cultura Galega (CCG).