Arquivo de noticias do CCG

Bibiano F. Osorio-Tafall (Salceda, Pontevedra 1902- México 1990) foi unha destacada figura da sociedade galega que tivo tres vidas. A primeira como líder republicano de firme conviccións a autonomistas; a segunda coa activa participación durante a Guerra Civil e unha terceira no exilio forzado onde ocupou postos de alto funcionario das Nacións Unidas e da FAO. Estas facetas están presentes en diferente medida nas gravacións da nova entrega de Voces centenarias, un proxecto do Arquivo Sonoro de Galicia, dependente do Consello da Cultura Galega (CCG) que mensualmente achega a voz de destacadas figuras da cultura e sociedade galega.

A presidenta do Consello da Cultura Galega, Rosario Álvarez, reuniuse esta mañá co novo cónsul xeral do Uruguai en Galicia, Asturias, Cantabria e País Vasco, Ramiro Rodríguez Bausero, logo da súa incorporación a este destino, con sede en Santiago de Compostela. O cónsul asinou no Libro de Honra da institución.

O Consello da Cultura Galega (CCG) realizou en 2021 28 Informes de Impacto Ambiental, 3 informes en materia de patrimonio e outros 5 para a declaración de Ben de Interese Cultural. Ademais, neste período detectouse un incremento de solicitudes de informes sobre afeccións ao patrimonio desde diferentes partes de Galicia. “Levamos anos detectando a necesidade da cidadanía de información, amparo e asesoramento sobre actuacións que afectan ao noso patrimonio” recoñece Rebeca Blanco-Rotea, responsable da Sección de Patrimonio e Bens Culturais do Consello da Cultura Galega. Por ese motivo, o CCG celebra o Día de Patrimonio con dúas accións encamiñadas a mellorar a xestión patrimonial e ofrecer á cidadanía recursos para poder atender as súas necesidades nesta materia. A primeira delas é a xornada “Novas perspectivas para o futuro do Patrimonio Cultural en Galicia” (Santiago, 15 e 16 de novembro) e a segunda é a presentación simultánea en Lugo, Ourense, Pontevedra e A Coruña da Guía Práctica Foro Patrimonio e Sociedade.

O ser humano xoga durante toda a súa vida. Sobre esta premisa o Consello da Cultura Galega (CCG) e o Observatorio do Patrimonio Lúdico galego traballaron man a man nun proxecto que buscaba aproveitar as novas tecnoloxías para difundir os xogos tradicionais. O resultado é “Xogos tradicionais” unha web e unha APP (para Android e Apple) que conteñen información de medio centenar de xogos que se poñen a disposición da cidadanía. Do puño puñete á petanca, pasando pola chave, a cadeira de raíña.... son algunhas das propostas que se poden atopar no proxecto presentado esta mañá pola presidenta da institución, Rosario Álvarez; o coordinador técnico, Manuel Gago; e dous representantes das diferentes entidades que integran o Observatorio, Paco Veiga e Xosé Manuel Barreiro. Ademais, Manolo Charrancas da Asociación Galega do Xogo Popular e Tradicional, lanzou o peón máis pequeno do mundo.

A presidenta do Consello da Cultura Galega, Rosario Álvarez, e a artista viguesa Menchu Lamas, acaban de ser recoñecidas “ex aequo” co Premio Otero Pedrayo 2021 que este ano concedeu a Deputación de Pontevedra. O xurado salientou a "extraordinaria" traxectoria das dúas galardoadas e a súa fundamental contribución á cultura galega.

O salón de actos do Consello da Cultura Galega (CCG) acolleu na tarde deste xoves unha xornada que serviu para homenaxear a un dos referentes da arte galega contemporánea: Manuel Moldes (Pontevedra, 1949-2017). Carmen Díaz, viúva e presidenta da fundación que leva o seu nome, xunto con comisarios de exposicións, críticos e teóricos da arte e amigos, repasaron a súa traxectoria artística e humana. “Moldes na memoria” foi o título desta cita que puxo de manifesto a relevancia do seu legado, a relación da súa obra coa súa realidade xeográfica e social que lle tocou vivir así como o seu vínculo coa tradición galega. A presidenta do CCG, Rosario Álvarez, e o coordinador da Sección de Creación e Artes Visuais, Manuel Quintana Martelo, destacaron na inauguración a importancia deste tipo de encontros para contribuír ao coñecemento das figuras da plástica galega.

Antón Tovar (Rairiz de Veiga, 1921-Ourense, 2004) foi o poeta da autenticidade atormentada e do inconformismo. A súa figura está entre as primeiras voces líricas de Galicia da segunda metade do século XX pero a escasa difusión da súa obra estivo marcada pola súa militancia comunista e a súa querenza polo individualismo e a soidade. Delfín Caseiro asina a súa entrada no Álbum de Galicia.

A situación do cinema e do libro exemplifican os dous polos do que supuxo para o sector cultural a crise da COVID-19. As salas de cinema de Galicia perderon en 2020 3 millóns de espectadores, unha baixada do 71,4%, e recadáronse 17,4 millóns de euros menos. Pola contra, o sector do libro incrementou nun 34,5% o número de libros inscritos no ISBN e publicáronse en galego, 489 libros máis que en 2019, impulsado nomeadamente pola edición dixital en galego. Son datos da cuarta Conxuntura estatística do ámbito cultural. Novembro de 2021 que acaba de facer público o Observatorio da Cultura Galega, servizo dependente do Consello da Cultura Galega (CCG), que conclúe que hai certo grado de recuperación polo número de empresas, de traballadores e porque, despois de anos de descenso, a cidadanía aumentou o seu gasto en cultura.

Manuel Moldes (Pontevedra, 1949-2017) foi un dos grandes artistas galegos dos séculos XX e XXI, fundador do grupo Atlántica e unha referencia da arte contemporánea galega. Sobre a súa traxectoria artística e persoal afonda a xornada “Moldes na memoria” que se desenvolve mañá no Consello da Cultura Galega (CCG). A cita, coordinada pola súa viúva, e presidenta da Fundación Moldes, Carme Díaz Cacheda, é presencial pero pode seguirse en directo a través do web e as redes sociais da institución.

A vida de Simone Weil (París, 1909 – Ashford, 1943) foi breve e moi intensa. Foi unha filósofa que predicou co exemplo e deixou o seu posto de profesora universitaria para traballar como obreira nunha fábrica en condicións infrahumanas. A sección de Pensamento do Consello da Cultura Galega (CCG) pon os ollos no seu exemplo para analizar o contexto actual na xornada titulada “As raíces do pensamento de Simone Weil”. A presidenta do CCG, Rosario Álvarez; a coordinadora da sección, Carme Adán; mais a da xornada, Celia Pereira, inauguran este martes a cita presencial que se pode seguir en directo desde o web e as redes sociais da institución.

O Arquivo da Emigración Galega (AEG), dependente do Consello da Cultura Galega (CCG), acaba de poñer a disposición da cidadanía a dixitalización de 347 números do xornal anarquista Cultura Proletaria, cabeceira editada en Nova York entre 1927 e 1953, que contou con colaboradores e xornalistas galegos. Este primeiro lote forma parte dos fondos hemerográficos do AEG.

XXIII ENCONTROS PARA A NORMALIZACIÓN LINGÜÍSTICA
Desde o berce: a transmisión interxeracional da lingua galega

“Lolita Diaz Baliño vivirá e reflectirá a modernidade, pero tamén soportará o peso dunha sociedade na que ser artista e muller pasaba por cumprir as demandas da arte máis conservadora ou, por suposto, dedicarse á docencia, como aconteceu no seu caso” así sintetiza a comisaria Rosario Sarmiento o perfil da ilustradora, debuxante e acuarelista Lolita Díaz Baliño (A Coruña, 1905-1963). A súa entrada acaba de incorporarse ao Álbum de Galicia, proxecto dixital que xunta biografías de persoas que destacaron en moi diversos ámbitos da cultura galega.

O Consello da Cultura Galega acolle mañá xoves a xornada presencial do XXIII Encontros para a normalización lingüística que organiza o Centro de Documentación Sociolingüística de Galicia (CDSG), arquivo dependente do Consello da Cultura Galega (CCG). Os vídeos, que foron gravados e subidos previamente, pon o acento nesta ocasión na creba da transmisión interxeracional, un aspecto que cualifican como grave os estudos e informes recentes que afondan sobre a situación do galego na sociedade actual. A presidenta, Rosario Álvarez, será a encargada de inaugurar esta cita presencial que tamén se pode seguir en directo desde o web da institución.

A presidenta do Consello da Cultura Galega (CCG), Rosario Álvarez, compareceu na tarde deste mércores na Comisión Terceira de Economía, Facenda e Orzamentos, do Parlamento de Galicia, no marco das sesións informativas en relación co Proxecto de lei de orzamentos. O orzamento da institución para o próximo ano é de 2.842.400,00 euros, 59.418,00 euros máis que en 2021. Álvarez rendeu contas da actividade desenvolvida este ano e avanzou a programación para o 2022, que poñerá en práctica o novo Plan de Acción Exterior (PAE). Alén da actividade habitual de investigación, documentación, arquivo e difusión, no vindeiro ano poñerase especial atención na análise da sociedade e da cultura da Galicia tardofranquista; afondarase no patrimonio derivado da cultura marítima; na situación dos medios de comunicación e tamén na igualdade e inclusión da cultura galega, nomeadamente en cuestión de idade. Os representantes dos distintos grupos parlamentarios expresaron na comparecencia o recoñecemento ao labor que desenvolve a institución.

Vida//Obra//Epistolario

Os relatorios da última xornada do congreso internacional Emilia Pardo Bazán. 100 anos despois coincidiron en destacar que o seu pensamento social e feminista a situaron como unha anticipada ao seu tempo. “As súas denuncias e demandas foron sen dúbida todo un programa intelectual” afirmou a historiadora Isabel Burdiel que destacou que Pardo Bazán “ampliou o límite do que se podía dicir hai cen anos”. A sesión que se desenvolveu este venres no Consello da Cultura Galega(CCG) puxo de relevo as contradicións entre a modernidade do seu pensamento e o seu conservadurismo político e o seu catolicismo. Con ela rematou unha semana na que unha trintena de especialistas afondaron no coñecemento dunha das grandes novelistas do século XIX europeo.

Este venres finaliza na sede do Consello da Cultura Galega (CCG) o congreso internacional Emilia Pardo Bazán. 100 anos despois que organizan conxuntamente o CCG, a Real Academia Galega (RAG) e a Universidade de Santiago (USC). A cita de clausura abordará o feminismo e a vixencia do pensamento da reputada escritora coruñesa. Isabel Burdiel, Ramón Villares, Jo Labanyi ou Pura Fernández son algunhas das personalidades que analizarán este venres unha das facetas menos estudadas da escritora coruñesa.

O Consello da Cultura Galega (CCG) celebrou unha sesión plenaria no serán deste mércores na que acordou a concesión das súas Medallas a Luis García Montero, director do instituto Cervantes, e a Helena González, profesora da Universidade de Barcelona, pola súa contribución na promoción da lingua e a cultura galega no exterior. Ademais, aprobouse a programación de actividades para 2022 que prestará atención aos movementos sociais e culturais na forxa da autonomía; á cultura marítima e ao pasado, presente e futuro dos medios de comunicación en Galicia. Ademais da celebración do tradicional Concerto das Letras Galegas tamén se organizarán actividades arredor da figura de Delgado Gurriarán, próximo homenaxeado no Día das Letras Galegas, con accións que estarán vencelladas a análise dos exilios. No plenario tamén se presentou o balance do último trimestre, que estivo marcado pola recuperación da actividade presencial.

Foi un excelente conferenciante, xornalista, ensaísta, pedagogo e un recoñecido bibliógrafo, que chegou a ter máis de mil volumes de tema galego, centos de xornais e revistas antigas, e unha importante colección de manuscritos e notas das súas investigacións. Antonio Couceiro Freijomil (Pontedeume, 1888 - Compostela, 1995) é a última persoa en incorporarse ao Álbum de Galicia, proxecto dixital que xunta biografías de persoas que destacaron en moi diversos ámbitos da cultura galega.