Arquivo de noticias do CCG

Un exemplar do Cancionerio de Ajuda, o máis antigo e verificado dos cancioneiros da lírica galego portuguesa, presidiu a mesa dos XXVI Encontros para a Normalización lingüística, cita organizada polo Centro de Documentación Sociolingüística de Galicia (CDSG) do Consello da Cultura Galega (CCG) co apoio da Secretaría Xeral da Lingua. Este libro, símbolo do período de esplendor da cultura galega, presentouse como fío de unión das diferentes confesións relixiosas que participaron nesta cita que puxo en evidencia o uso minoritario do galego nos ritos funerarios. Representantes das confesións relixiosas maioritarias que existen en Galicia (católica, evanxélica e islámica), xunto cos empresarios implicados en diferentes partes dun acto funerario...) destacaron que o galego esmorece nas exequias, aínda que vén na lingua un fío de unión e de concordia. A presidenta do CCG, Rosario Álvarez destacou na inauguración o carácter de nexo desta cita e avanzou que nos vindeiros días se presentará un documento coas conclusións. Pola súa parte, Valentín García, secretario xeral da Lingua, destacou a importancia do uso do galego nun momento tan familiar e íntimo como é un pasamento. Os relatorios foron gravados e as intervencións pódense consultar no sitio web e as redes sociais.

Compañías afeccionadas, festivais ou xornadas de teatro... entre as décadas dos setenta e oitenta xurdiron diferentes iniciativas ao redor das artes escénicas que acabaron cristalizando no nacemento do teatro galego profesional. Para preservar a memoria dese período, o Consello da Cultura Galega (CCG) elaborou a serie documental Memoria do teatro galego na Transición. O proxecto complétase agora con dous novos episodios que se presentan este luns (16:30 horas) no marco dunha xornada encamiñada a reflexionar sobre este período crucial na historia cultural de Galicia e para afondar no proceso de recuperación e preservación da memoria escénica galega. Rosario Álvarez, presidenta do CCG, acompañada por Cristina Domínguez Dapena, coordinadora da Sección de Artes Escénicas, Musicais e Audiovisuais do CCG, e Inma António, presidenta da Academia Galega de Teatro, inauguran esta cita presencial que se pode seguir en directo polo sitio web e as redes da institución.

A importancia da lingua escollida para os ritos funerarios de distintas confesións relixiosas, a súa pegada cultural e antropolóxica e a nosa relación con ese momento a través da nosa lingua será o eixo central dos XXVI Encontros para a Normalización Lingüística organizados polo Centro de Documentación Sociolingüística de Galicia (CDSG) do Consello da Cultura Galega (CCG) co apoio da Secretaría Xeral da Lingua. A cita, titulada Vivir e perdurar na nosa lingua, terá lugar o vindeiro martes 15 de outubro (9:45). A xornada é presencial pero pode seguirse en directo no sitio web do CCG e as súas redes.

"Os números de migrantes non palían o envellecemento da poboación nin tampouco axudan a reverter o despoboamento do rural", afirmou Antía Pérez Caramés, unha das tres coordinadoras do seminario celebrado hoxe, baixo o título Os retornos da emigración galega: unha ollada multidisciplinar. Organizado polo Arquivo da Emigración Galega (AEG) do Consello da Cultura Galega (CCG), profesionais da historia, demografía e socioloxía analizaron as características, perfís e o impacto social e económico das persoas emigrantes que regresan a Galicia. Na inauguración, o historiador e vicepresidente do CCG, Xosé M. Núñez Seixas, destacou o traballo que a institución leva realizando na análise deste fenómeno desde hai un cuarto de século. Xunto con el, Begoña Solís Domínguez, subdirectora xeral de Retorno da Xunta de Galicia, salientou que "o retorno é unha oportunidade para Galicia, porque incorpora redes de contactos que poden xogar un papel clave". Os relatorios foron gravados e pódense consultar no web corporativo e na canle de YouTube.

Antonio Paz Valverde (O Porriño, 1937-2022) foi un destacado compositor e director de coros. É autor de máis de 158 pezas, entre música relixiosa e cancións que partían de poemas de autores como Manuel María, X. M.ª Álvarez Blázquez, Cunqueiro ou Pimentel. As súas composicións asentábanse na idea de crear unha música contemporánea cunha identidade galega manifestada basicamente na lingua. Fundou a Coral Polifónica do C.R.C. do Porriño e o Orfeón Porriñés, cuxas gravacións tiveron gran repercusión internacional. A biografía, elaborada polo músico Xosé Ramón Paz Antón, súmase ao Álbum de Galicia, colección de biobibliografías que mantén o Consello da Cultura Galega (CCG).

O Arquivo da Emigración Galega (AEG), centro documental do Consello da Cultura Galega (CCG), organiza este xoves 10 de outubro (9:30 horas) o seminario “Os retornos da emigración galega: unha ollada multidisciplinaria”, no que se abordan as características, perfís e impacto social e económico das persoas emigrantes que regresan a Galicia. A xornada, que conta coa colaboración da Secretaría Xeral da Emigración, pretende poñer o foco nas condicións de retorno dos emigrantes á luz dos resultados de investigacións recentes cun panel de expertos que abordará as diferentes caras do fenómeno. O vicepresidente do CCG, Xosé M. Núñez Seixas, e a subdirectora xeral do Retorno, María Begoña Solís Domínguez, inauguran esta actividade coordinada por Belén Fernández Suárez, Antía Pérez Caramés e Raúl Soutelo. O seminario pódese seguir en directo dende o web corporativo e as redes sociais do CCG

Nova entrada no Álbum de Galicia

O psicólogo clínico Xosé Ramón García Soto foi o encargado de abrir as “Xornadas Eloy Luis André” coas que o Consello da Cultura Galega (CCG) e o concello de Verín, se achegan á figura deste pioneiro da psicoloxía en España. A coordinadora da Sección de Pensamento do CCG, Celia Pereira, e a concelleira de cultura de Verín, Samanta Barreira, inauguraron este ciclo que programa todos os xoves de outubro unha sesión para profundar na vixencia do legado deste pensador.

Que facer cos espazos da represión franquista no día a día? Esta é a pregunta que profesionais de diferentes lugares da península tratarán de responder na xornada A xestión dos lugares de memoria da represión franquista. A cita ten lugar este venres 4 de outubro (a partir das 10:30 horas) na Illa de San Simón e está organizada polo Consello da Cultura Galega (CCG) e o concello de Redondela. A xornada ten cuberta as prazas e non se retransmite en directo, pero os relatorios serán gravados para subirse posteriormente ao sitio web da institución.

A zanfona é un dos instrumentos icónicos da recuperación da música tradicional, un símbolo identitario que nos conecta co período medieval. A súa historia está chea de conexións e confluencias que agromaron nos anos setenta e que permitiron a época dourada vive hoxe. Este camiño recente é o que conta Na procura do son perdido. A zanfona, memoria da Transición, o novo proxecto audiovisual promovido polo Consello da Cultura Galega (CCG) que se presentou no serán deste xoves no Museo de Belas Artes da Coruña. A presidenta do CCG, Rosario Álvarez, e a directora do museo, Ángeles Pena Truque, presentaron este traballo xunto co seu director, Ramón Pinheiro e dous dos protagonistas, Miro Casabella e Pablo Quintana. O documental realizado pola aCentral Folque e a produtora audiovisual Aqueladas xa se pode ver no web do CCG.

O Consello da Cultura Galega (CCG) e a Real Academia Galega de Ciencias (RAGC) acaban de sacar do prelo José Rodríguez González (1770-1824). Un matemático sublime, persoeiro nomeado Científico Galego do Ano en 2024. O volume foi presentado esta mañá na Aula Magna da Facultade de Matemáticas da Universidade de Santiago de Compostela pola presidenta do CCG, Rosario Álvarez; o reitor da USC, Antonio López; o conselleiro de Educación, Ciencia, Universidades e Formación Profesional, Román Rodríguez; o alcalde de Lalín, Xosé Crespo; a decana da Facultade de Matemáticas, Elena Vázquez Cendón; o editor, Juan José Nieto Roig; e varios dos autores da publicación. Xa está dispoñible para descarga no web do CCG.

Este documental estuda o proceso de recuperación da zanfona, durante os anos da Transición democrática, como parte do proceso de construción dunha nova identidade musical galega. Coa conducción de María Xosé Porteiro, destacadas figuras da música tradicional galega explican como viviron o proceso de recuperación deste instrumento ao tempo que se incrementaba o interese pola recuperación do patrimonio cultural do país.

Xosé María Díaz Castro (Os Vilares, Guitiriz, 1914 – Lugo, 1990) foi un poeta e tradutor autor, entre outras obras en galego, de Nimbos (1961) e Nascida d’un soño (1947). Este persoeiro foi tamén tradutor ao castelán de autores como Rimbaud, Chesterton, Eliot, Whitman e Schiller. Cando se cumpren 34 anos do seu pasamento, a súa entrada incorpórase ao Álbum de Galicia, colección de biografías de figuras destacadas de Galicia promovido polo Consello da Cultura Galega (CCG). O autor do seu texto biográfico é o crítico literario e investigador Armando Requeixo.

“Trigonometría: medindo o mundo con ángulos” é o título da nova entrega de Proxector, especial do Centro de Documentación Sociolingüística de Galicia (CDSG) do Consello da Cultura Galega (CCG) en colaboración coa Universidade de Santiago de Compostela (USC) que recompila material audiovisual para a docencia. O protagonista desta edición é o matemático José Rodríguez González (Lalín, 1770 – Santiago de Compostela, 1824) ao ser a figura homenaxeada do Día da Ciencia en Galicia deste 2024. Ao fío desta celebración, o CCG, a USC e a Real Academia Galega de Ciencias presentarán este xoves 3 de outubro (12:00 horas) en Santiago o libro José Rodríguez González (1770-1824). Un matemático sublime.

O Consello da Cultura Galega (CCG) celebra o Día Internacional da Tradución, que se conmemora cada 30 de setembro, coa actualización de novos textos literarios en galego e inglés no proxecto Seara. Discover Galician literature through its texts/Descubre a cultura galega a través dos seus textos. Esta nova entrega diversifica estilos e preocupacións estéticas cun feixe de textos de Chus Pato, Rafael Dieste e Otero Pedrayo que se irán distribuíndo no web e nas redes do CCG ao longo desta semana.

Literatura, historia e música terán lugar mañá en Allariz, sábado 28 (10:00 horas) na xornada “A música ten ondas coma o mar”, organizada polo Consello da Cultura Galega (CCG) e a Fundación Vicente Risco Vicente Risco. Unha cita que versará sobre o legado musical do autor e a da súa dona, María del Carmen Fernández Gómez. A xornada non se emite en directo, pero será gravada para logo subirse a hemeroteca web do CCG. Samuel Diz e Xosé Rodríguez son coordinadores desta xornada que inaugura a presidenta do CCG, Rosario Álvarez; a presidenta da Fundación Risco, Celia Pereira; a alcaldesa do Concello de Allariz, Cristina Cid Fernández, e a directora do Teatro Principal de Ourense, Olga Mojón Costela.

A Sección de Pensamento do Consello da Cultura Galega (CCG) retoma este xoves 26 de setembro (18:00 horas) o seu ciclo Pensarmos. Esta sección, coordinada por Celia Pereira Porto, porá o foco no actual conflito entre Israel e Palestina baixo a pregunta “é posible a paz?”. Contará cun coloquio entre o xornalista Josep Gisbert e o investigador e profesor universitario Juan Manuel Trillo, ambos moderados polo analista político e avogado Xoan Antón Pérez Lema. A sesión é presencial na sede da institución, pero tamén se pode seguir en directo a través do sitio web e as redes sociais do CCG.

A Agrupación Artística Gallega da Habana, creada no ano 1919 e hoxe en activo, é esencial para entender a difusión da música e do teatro galegos en Cuba. Algúns dos fondos desta entidade conforman a nova entrega do especial web Memoria documental das sociedades da emigración galega que mantén o Arquivo da Emigración Galega (AEG) do Consello da Cultura Galega (CCG) e xa dispoñible no web da institución.

O 26 de setembro é o Día Europeo das Linguas. Unha iniciativa que o Consello da Cultura Galega (CCG) celebra no marco da colaboración co Instituto Cervantes, o Euskal Etxepare Institutua e o Institut Ramon Llull. A presidenta do CCG, Rosario Álvarez, participa este mércores, 25 de setembro (18:30 horas) no acto que acolle o Instituto Cervantes de Lisboa. No propio día da celebración, xoves 26 (16:00 horas), a presidenta asiste ao acto conmemorativo que terá lugar en Madrid no Congreso dos Deputados.

Joaquín Pintos (Vigo, 18881-Pontevedra, 1967) foi un fotógrafo pontevedrés retratista de persoeiros e eventos relevantes na Galicia de comezos do século XX, como Alfonso XIII, Daniel Castelao ou Montero Ríos. Artista multipremiado, tamén tocou os traballos nas minas de volframio en Vila de Cruces ou a interpretación en imaxes do poema de Curros Enríquez, A Virxe do Cristal. “Insírese na primeira liña dos grandes clásicos da fotografía galega”, destaca Vítor Vaqueiro, autor da súa entrada no Álbum de Galicia, a colección dixital de biografías promovida polo Consello da Cultura Galega (CCG).