Arquivo de noticias do CCG

O ciclo “Olladas de muller”, iniciativa do Consello da Cultura Galega máis a colaboración da Filmoteca de Galicia, regresa ao fío do 8 de marzo para achegar filmes dirixidos, protagonizados ou de temática central sobre as mulleres. Esta 14 edición, que se desenvolve entre o 10 e o 14 de marzo, ofrece ademais unha viaxe polo cinema feito por mulleres que narran a emigración desde a súa propia experiencia ou desde a memoria doutras que marcharon seleccionadas por Beli Martínez e Keina Espiñeira.

O regreso a Santiago de Compostela de Ezequiel e Xeremías escribe un novo capítulo na historia das esculturas que o Mestre Mateo deseñou para as entradas exteriores do Pórtico da Gloria e que se separaron do seu espazo orixinal polas modificacións posteriores da fachada da Catedral. Trátase dun periplo que permite trazar a evolución política e cultural de Galicia no século XX. O Consello da Cultura Galega (CCG) puxo na rede en 2020 o especial “Os profetas do Pórtico e a cultura galega. Unha viaxe que non cesa”, con documentación histórica inédita. Agora, este especial actualízase cun audiovisual que permite ver unha restauración dixital das esculturas e a restitución ao seu emprazamento orixinal tal e como as concibiu o Mestre Mateo.

“Quen pintou o Tombo A miraba para o Pórtico da Gloria; quen facía o pórtico sabía das miniaturas dese códice e ollaba para o panteón… na catedral de Santiago estaba todo interconectado porque hai unha trama visual, material, mental e textual sobre a que se asentaron algúns mitos” apunta Rocío Ameijeiras, investigadora da Universidade de Santiago a través do estudo do Tombo A e do panteón real da Catedral. Xunto con ela, investigadores que empregan novas tecnoloxías na análise do patrimonio ofreceron en San Simón os últimos achados arredor dun período no que se configura a identidade cultural e política de Galicia. A presidenta do Consello da Cultura Galega (CCG), Rosario Álvarez, inaugurou esta cita coordinada por Francisco Prado Vilar, que tamén avanzou as últimas imaxes da reconstrución do coro pétreo do mestre Mateo.

O Códice Calixtino, o Tombo A, a Crónica troiana ou os códices musicais recentemente redescubertos son obxecto de análise e estudo por parte de prestixiosos especialistas. Investigadores como Francisco Prado-Vilar, Rocío Ameijeiras ou Isaac Alonso de Molina, entre outros, achegarán este venres 3 de outubro en San Simón as últimas novidades dos seus estudos na xornada “O pergameo iluminado: Arte, música e tecnoloxía no estudo do Códice Medieval” do Consello a Cultura Galega (CCG). Falarán das novas interpretacións sobre o Panteón Real da Catedral de Santiago, o coro do mestre Mateo, e dos pigmentos empregados nos códices. Como colofón da xornada, un dos maiores musicólogos ofrecerá unha clase práctica para cantar usando as mans como fixeran no século XII os cantores do coro compostelán, cuxas imaxes aparecen petrificadas no espazo coral creado polo obradoiro do Mestre Mateo, do que tamén se avanzará unha nova e espectacular reconstrución 3D. A xornada ten as prazas esgotadas pero será gravada e os vídeos subiranse á web e á canle de YouTube do CCG.

O Consello da Cultura Galega expresa o seu fondo pesar polo pasamento de Ramón Yzquierdo Perrín, membro do plenario da institución entre 1997 e 2016 en representación da Real Academia de Belas Artes Nosa Señora do Rosario. Especialista en arte medieval, especialmente no románico e protogótico, e na Catedral de Santiago de Compostela

O wolframio, os mártires de Carral, a Federación de Sociedades Galegas, o dolmen de Dombate, o castro de Santa Tegra ou a Porta de Carlos V son lugares significativos da memoria colectiva galega. Son tamén as seis entradas que abren o proxecto Lugares de memoria co que o Consello da Cultura Galega (CCG) pretende profundar no coñecemento da nosa historia. Estará conformado por 75 entradas que poñerán o acento nas interpretacións, permanencias e legado na memoria colectiva do país. “Pretende ser unha viaxe polo noso patrimonio e pola nosa historia” apuntou a presidenta do CCG, Rosario Álvarez, na inauguración da xornada “Lugares de Memoria de Galicia: historia e lembranza” coa que se abriu publicamente este proxecto. Xunto con ela, Xosé M. Núñez Seixas, vicepresidente do CCG e coordinador do proxecto, destacou que este catálogo virtual irá incorporando novas entradas progresivamente.

O festival O Son do Camiño (12,7%), Manuel Rivas (5,7%), o Culturgal (4,7%), Fillas de Cassandra (4,2%) e a celebración do Día das Letras Galegas (4,1%) son os principais eventos, accións culturais, persoas ou entidades máis destacadas no ámbito da cultura galega en 2024, segundo a percepción das persoas responsables das entidades culturais en Galicia. Así figura no adianto da nova entrega do Barómetro da Cultura Galega, iniciativa realizada polo Observatorio da Cultura Galega, entidade dependente do Consello da Cultura Galega (CCG).

O Consello da Cultura Galega (CCG) incorpora hoxe ao Álbum de Galicia, colección de biografías dixitais, a entrada do actor coruñés Antonio "Tucho" Lagares (A Coruña, 1932-2013). Foi un dos pioneiros do audiovisual galego que deixou a súa pegada en diferentes medios escénicos e artísticos. A entrada foi escrita por Ana Abad de Larriva.

Chamábase Xosé Manuel Vázquez Martínez (Ribeira, 1947- A Coruña, 2010), pero era coñecido como Tuto Vázquez. Foi un actor pioneiro de teatro, audiovisual e dobraxe en Galicia. Participou en numerosas montaxes de compañías teatrais amadoras, profesionais e tamén do Centro Dramático Galego. Ademais, formou parte do grupo de persoas que elaboraron o proxecto fundacional da Escola Dramática Galega. A súa entrada, escrita por Ana Abad de Larriva, incorpórase hoxe ao Álbum de Galicia, colección de biografías dixitais que mantén o Consello da Cultura Galega (CCG).

A música e o audiovisual foron os elementos máis salientables da cultura galega en 2023, que destacou en especial aqueles elementos vinculados á proxección e visibilidade exterior da cultura galega, pero tamén os grandes eventos e programacións. Así se plasma no documento de traballo “O máis destacado da cultura galega en 2023 segundo os seus xestores”, que recompila as respostas de 960 entidades do sector cultural galego e que o Observatorio da Cultura Galega publicou como un avance do vindeiro Barómetro da Cultura Galega. Deste xeito, as Tanxugueiras encabezan a listaxe, cun 10,3% das respostas, seguidas moi de preto polo festival O Son do Camiño (10,1%), o filme O corno (7,4%), Yolanda Castaño co Premio Nacional de Poesía e a publicación de Materia (5,5%) ou o filme As bestas, de Rodrigo Sorogoyen (4,4 %). A porcentaxe expresa a coincidencia nas respostas do conxunto de entidades.

Fely Manzano (Ourense, 1942 – Madrid, 2017) desenvolveu a súa traxectoria profesional como actriz de teatro e audiovisual. Intérprete pioneira, formou parte do elenco de diferentes series galegas, así como de ficcións televisivas producidas a nivel estatal. Ademais, participou en numerosas curtametraxes e películas, fixo anuncios publicitarios e foi actriz de dobraxe. A súa entrada no Álbum de Galicia, a colección dixital de biografías que mantén o Consello da Cultura Galega (CCG), é da autoría de Ana Abad de Larriva.

O Consello da Cultura Galega (CCG) recunca na súa colaboración coa Fundación Pondal para o Festiletras co espectáculo Circo galaico de Títeres Alakrán. A actuación terá lugar este venres, 1 de setembro, primeiro día deste festival que leva case corenta anos promovendo a cultura no rural.

Xoán Cejudo (A Coruña, 1947–2018) foi un recoñecido actor de teatro e audiovisual, cunha traxectoria en que destaca a súa participación en numerosas obras teatrais, así como en curtametraxes, mediametraxes e series de televisión. Sobresaíu tamén como un director de escena pioneiro que contribuíu xa non só á profesionalización do teatro galego, senón tamén á formación de novas xeracións de artistas. A súa entrada no Álbum de Galicia, a colección dixital de biografías do Consello da Cultura Galega (CCG), é autoría de Ana Abad de Larriva.

Cando en 1914 Pedro Vindel descobre o pergamiño que contén as cantigas de amigo de Martín Códax, marca un fito na historia da música. Aquel documento, chamado Pergamiño Vindel e conservado na Morgan Library de Nova York, contiña os textos das sete cantigas e as notacións musicais de seis delas. Sobre o texto orixinal xorde a publicación Catro visións contemporáneas sobre as cantigas de Martín Códax que hoxe presentaron a presidenta do Consello da Cultura Galega (CCG), Rosario Álvarez, e o presidente da Asociación Galega de Compositores, Xosé Carlos Seráns. Ambos os dous destacaron a relevancia desta publicación que permite enriquecer o patrimonio musical galego e pon a disposición da cidadanía interpretacións para voz e piano das cantigas de amigo elaboradas por catro compositores galegos. Alejo Amoedo é o coordinador deste proxecto, que se completará en outubro cunha xornada sobre Martín Códax e a literatura medieval, así como cun concerto no que se poderán escoitar estas novas composicións.

Xosé Manuel Olveira, “Pico” (Esteiro, Muros, A Coruña, 1955 – Santiago de Compostela, 2013), destacou pola súa ampla traxectoria nas artes escénicas e no audiovisual. Apaixonado do teatro pola súa maxia insubstituíble, segundo el mesmo recoñeceu, participou en numerosas obras teatrais, así como en filmes de diferente metraxe. A súa entrada no Álbum de Galicia, a colección dixital de biografías que mantén o Consello da Cultura Galega (CCG), é autoría de Ana Abad de Larriva.

A programación cultural do Xacobeo (22,3%), as Tanxugueiras no Benidorm Fest (21,1%) e os concertos do Son do Camiño (10,4%) son os principais eventos, accións culturais, persoas ou entidades máis destacadas no ámbito da cultura galega en 2022, segundo a percepción das persoas responsables das entidades culturais en Galicia. Así figura no adianto da quinta entrega do Barómetro da Cultura Galega, iniciativa realizada polo Observatorio da Cultura Galega, entidade dependente do Consello da Cultura Galega (CCG).

Se algo definiu a vida de Ernesto Chao (Ribadavia, 1943 – Santiago de Compostela, 2018) foi o seu amor pola interpretación e as artes escénicas, unha paixón que o levou a vincularse á profesionalización do teatro galego e a participar de numerosos proxectos e iniciativas a prol do sector. “Seguir a traxectoria de Ernesto, ‘Nesto’, é seguir a historia do teatro galego nas últimas cinco décadas”, subliña Ana Abad de Larriva na biografía que asina para o Álbum de Galicia.

O 1 de abril é o Días Artes Galegas, unha celebración convocada pola Real Academia Galega de Ciencias á que o Consello da Cultura Galega se suma con dúas achegas sobre a figura homenaxeada: José Otero Abeledo, Laxeiro (Lalín, 1908- Vigo, 1996). A primeira delas é a incorporación da entrada sobre o pintor lalinense no Álbum de Galicia. A segunda é a publicación de tres gravacións sonoras nas que se pode coñecer ao pintor na súa voz e que se integran dentro do proxecto Voces Centenarias.

O especial “Os profetas do pórtico e a cultura galega” suma un novo capítulo centrado no descubrimento da tumba de Teodomiro e os episodios para frear o deterioro da fachada de Praterías. Deste xeito engádese nova documentación histórica que permite trazar a singular relación de Franco coa catedral de Santiago e a súa conservación na segunda metade da década dos 50. Francisco Prado-Vilar, doutor pola universidade de Harvard e investigador do Real Colexio Complutense de Harvard, volve achegar nova documentación a este proceso.

lgunhas culturas como a chinesa construíron autómatas que bailaban e producían sons, o que deu lugar á mecanización da música. A automatización levou a inventar cilindros codificados con pugas utilizados en órganos de salón, carillóns, caixas de música etc. A finais do século XIX, os avances científicos e técnicos desembocarían nunha revolución tecnolóxica que cambiou, e segue cambiando, o mundo. Sobre estes temas trata a xornada que o Consello da Cultura Galega, a través da Sección de Música, Artes Escénicas e Audiovisuais, realizará mañá, día 29 de abril. A cita, coordinada por Alejo Amoedo, será previamente gravada e os relatorios subiranse á rede ese día.