Entidade: Asociación Benéfica y Cultural del Partido Judicial de Corcubión

Entidade: Asociación Benéfica y Cultural del Partido Judicial de Corcubión [16]

Data Material Ver
Data Material Ver
1923-00-00
Primeira xunta directiva da Sociedad Agraria y Cultural Hijos del Partido de Corcubión, 1923
Ver

Transcripción da Primeira xunta directiva da Sociedad Agraria y Cultural Hijos del Partido de Corcubión, 1923 en 00/00/1923

Fotografía dos membros da directiva fundacional, na que podemos ver sentados, de esquerda a dereita, a Lino Baliña, que ocupaba o cargo de tesoureiro; José Quintáns Pazos, vicepresidente; Casto M. Insua, presidente; o secretario, Manuel Areas Blanco, e Vicente Graíño, contador. De pé están J. M. Castro, nomeado prototesoureiro, e os vogais Jaime Lires, Jesús Pose, José Santos Soto, Daniel Caamaño Moreira, Manuel F. Fernández, Faustino Luaces e Manuel Fariña.
Baixo o seu mandato, o 27 de xaneiro de 1923 foron aprobados os primeiros estatutos, en cuxo artigo 1 se impuxo o criterio de que podían pertencer á sociedade todos os emigrantes naturais de todos concellos do partido xudicial e non só os de Muxía e Cee, como fora a idea inicial. A sociedade chamouse Sociedad Agraria y Cultural Hijos del Partido de Corcubión, denominación que deixa ben clara a súa finalidade agrarista e instrutiva. En 1927 aprobouse o cambio de nome da entidade, que pasa a ser Asociación Benéfica Cultural del Partido de Corcubión (en diante ABC, tal como é coñecida popularmente).


1931-00-00
Inauguración da casa-escola Enrique Labarta Pose en Pasarela, 1931
Ver

Transcripción da Inauguración da casa-escola Enrique Labarta Pose en Pasarela, 1931 en 00/00/1931

Esta escola foi fundada pola ABC del Partido Judicial de Corcubión, entidade creada en Bos Aires en 1922. De ideais agraristas e progresistas, defendía a educación como medio de progreso da súa terra natal. Por iso fomentou a construción de escolas e no bienio 1930-1931 conseguiu inaugurar catro centros de ensino primario en outras tantas parroquias do partido xudicial: Nemiña (Muxía), Suarriba (Fisterra), Pasarela (Vimianzo) e Estorde (Cee), escolas que contribuíron á instrución e educación dos nenos e nenas da contorna.


1932-00-00
Inauguración do curso escolar na casa-escola de Pasarela en Vimianzo, 1932
Ver

Transcripción da Inauguración do curso escolar na casa-escola de Pasarela en Vimianzo, 1932 en 00/00/1932

Nos seus primeiros estatutos aparece como unha das súas principais prioridades «procurar la creación de escuelas de instrucción primaria, industriales y de artes y oficios, tendiendo al mejoramiento de las existentes, creando premios y estimulando todo aquello que este comprendiendo en el orden cultural […]».
Como vemos, para a sociedade, a educación dos seus veciños e veciñas é esencial para o progreso da terra natal. En xuño de 1929 apróbase a creación de centros escolares en todos os concellos do distrito xudicial de Corcubión e realízase un sorteo para decidir a orde na construción dos edificios. O delegado da Sociedade en Galicia, Juan Díaz Fernández, escollía o lugar onde se edificarían, seguindo os criterios de necesidade e acceso do maior número de alumnado posible.
No concello de Vimianzo foi Pasarela o lugar elixido. Alí foi inaugurada esta escola en 1931 co nome do escritor e poeta de Baio Enrique Labarta Pose como homenaxe. Moitos dos seus poemas aparecen publicados en Alborada, o seu voceiro social.


1938-00-00
Noticia da fusión de dúas sociedades irmás, Alborada, 1938
Ver

Transcripción da Noticia da fusión de dúas sociedades irmás, Alborada, 1938 en 00/00/1938

A maior parte dos fundadores da entidade eran naturais dos concellos de Cee e Muxía e pensaban nos seus conterráneos como socios da nova sociedade. Axiña xurdiron voces que defendían a necesidade de incluír todos os concellos da comarca e así ter un maior peso e influencia para acadar os seus obxectivos. Aínda que se intentou que a representación de cada municipio fose equitativa para evitar agravios, en xaneiro de 1923, un grupo de socios naturais de Muxía liderados por Manuel Pose Oreiro, en desacordo con esta iniciativa, deciden separarse e crear unha nova entidade que se chamará Sociedad Cultural y Agraria Residentes del Distrito de Mugía. Isto supuxo un conflito entre ambas as entidades e nos seus voceiros sociais podemos ler artigos e cartas en que cada sociedade manifesta as súas razóns para esta separación. En 1935 comeza a frutificar a idea dunha fusión e finalmente, en 1938, aprobouse a ansiada unificación, que foi considerada como a mellor opción para a súa supervivencia. Os socios da entidade muxiá, xa moi poucos, só puxeron como condición a compra dun local social que se fixo en 1940.


1947-00-00
«Verba do Heroi», no que se fai constar que é un anaco do poema inédito «Xuntanza». 1951
1948-08-22
Castelao na celebración do 26º aniversario fundacional da ABC, 1948.
ABC caracterízouse pola súa acción progresista e defensora do ideario republicano e galeguista. Durante a Guerra Civil será unha das sociedades que colabora coa Cruz Vermella e a Federación de Sociedades Gallegas no envío de axuda ao bando republicano e aos exiliados que arribaban a terras arxentinas
Ver

Transcripción da Castelao na celebración do 26º aniversario fundacional da ABC, 1948.
ABC caracterízouse pola súa acción progresista e defensora do ideario republicano e galeguista. Durante a Guerra Civil será unha das sociedades que colabora coa Cruz Vermella e a Federación de Sociedades Gallegas no envío de axuda ao bando republicano e aos exiliados que arribaban a terras arxentinas en 22/08/1948

A ABC caracterízouse pola súa acción progresista e defensora do ideario republicano e galeguista. Durante a Guerra Civil será unha das sociedades que colabora coa Cruz Vermella e a Federación de Sociedades Gallegas no envío de axuda ao bando republicano e aos exiliados que arribaban a terras arxentinas. Coa chegada ao país de Alfonso R. Castelao comeza unha intensa relación entre a entidade e o político e artista. A súa amizade con directivos da ABC como Perfecto López fai que asista a numerosas actividades culturais e festivas da entidade nas que era convidado de honra, como podemos ver na imaxe. A ABC organizou varias homenaxes tributadas ao político, como o banquete de despedida cando foi nomeado ministro da República e marcha a París e, como non, ao seu regreso.
A morte do «guieiro da patria» foi moi sentida no seo da entidade. O traslado dos seus restos ao cemiterio de Chacarita foi realizado por amigos e directivos das sociedades máis afíns ao ideario galeguista, e Perfecto López como representante da ABC portou o cadaleito.


1949-00-00
Texto dunha conferencia impartida por Avelino Díaz na sociedade ABC del Partido Judicial de Corcubión. 1949
1949-00-00
Poema de Avelino Díaz titulado «Noitarega (Canzón)», feito especialmente para Alborada. 1949
1950-00-00
Colaboración de Avelino Díaz na revista Alborada con dous poemas titulados «Fogar» e «Meu Deseio». 1950
1954-00-00
«Gracia Plena», poema de Avelino Díaz para a revista Alborada. 1954
1954-00-00
Os socios colaboran na construción do seu campo de recreo, ca. 1954
Ver

Transcripción da Os socios colaboran na construción do seu campo de recreo, ca. 1954 en 00/00/1954

A partir de 1940, co incremento de socios, a comisión directiva aluga un amplo predio na localidade de Vicente López, para destinalo á organización de actividades recreativas e lúdicas. Estas instalacións, con parrillas e un gran parque con árbores, enchíanse e énchense cos socios e socias e os seus convidados as fins de semana e na época estival. No Campo Corcubión teñen lugar numerosas festas campestres e asados, así como as diversas celebracións festivas da entidade como o seu aniversario, as festas patronais de cada concello ou os famosos «carnavales», de gran sona entre a colectividade galega de Bos Aires dos anos 50 e 60.
O éxito é tan grande que se decide mercar a propiedade e a mediados dos anos 50 comeza unha intensa campaña entre os socios para obter financiamento. Grazas ao apoio económico do empresario Perfecto López, directivo da sociedade, asinouse o 8 de agosto de 1962 a escritura de propiedade desta sede recreativa, hoxe cunhas instalacións ampliadas e modernizadas.


1997-00-00
Mantendo as tradicións alén mar, 1997
Ver

Transcripción da Mantendo as tradicións alén mar, 1997 en 00/00/1997

Entre as numerosas actividades recreativas que realiza a ABC queremos destacar, pola súa tradición artesá, a creación en 2010 dunha escola de encaixe de palillos de Camariñas á que asisten numerosas socias. As alumnas reciben clases nas instalacións do Campo Corcubión desde marzo ata decembro. Os seus traballos son expostos durante a celebración das festas da Virxe da Barca, patroa de Muxía, que os seus conterráneos en Arxentina celebran co mesmo entusiasmo que na terra natal.
As palilleiras recuperan así esta arte, que transmiten ás novas xeracións nun país e nun contexto moi diferentes á súa terra nai. O mantemento das tradicións e do patrimonio cultural da Costa da Morte é unha das prioridades da asociación.


2007-00-00
A primeira escola fundada pola ABC na aldea muxiá de Nemiña, 2007
Ver

Transcripción da A primeira escola fundada pola ABC na aldea muxiá de Nemiña, 2007 en 00/00/2007

No ano 1929 a entidade inicia o seu proxecto educativo coa decisión de construír nunha primeira fase catro escolas nos concellos de Muxía, Vimianzo, Fisterra e Cee. O primeiro centro escolar en ser rematado estaba en Nemiña.
As catro casas-escolas que constrúe son moi semellantes arquitectonicamente: edificios dunha soa planta dividida en dúas partes: unha era a escola propiamente dita e a outra era a vivenda do/a mestre/a. Para conseguir luminosidade e ventilación natural a fachada principal está cuberta de grandes fiestras, sen elementos decorativos agás unha placa conmemorativa co nome da escola, o número da orde de construción e o nome da sociedade.
Esta escola levaba o nome de Manuel Areas Blanco, en memoria dun dos socios fundadores da ABC que ocupou varios cargos directivos. Natural de Lires (Cee), morreu en 1928 e deixou unha fonda pegada nos seus conterráneos.


2009-00-00
A casa-escola de Estorde (Cee) rehabilitada, 2009
Ver

Transcripción da A casa-escola de Estorde (Cee) rehabilitada, 2009 en 00/00/2009

A elección de Estorde para construír a escola vén precedida de polémica, pois desde a corporación preferíase outra localización. A doazón de 1000 pesos e da madeira necesaria para a súa construción por parte de Marcial González, directivo da ABC e natural desta aldea, fixo que a sociedade optase por este lugar. A escola inaugurouse en 1931 e na fachada principal aínda se conserva unha placa de mármore na que podemos ler «ESCUELA MARCIAL GONZÁLEZ, Nº 4 DE LA "ABC DEL PARTIDO DE CORCUBIÓN" DE BUENOS AIRES». Funcionou como aula de primaria ata os anos 80, cando a falta de alumnado provocou o seu peche. En 2006, o Concello de Cee promoveu a súa rehabilitación e a do seu recinto.
Sempre prevaleceu o desexo da asociación de contribuír a desterrar o analfabetismo na Costa da Morte, polo que primaban as condicións hixiénicas e pedagóxicas sobre a arquitectura dos edificios. Ademais do capital necesario para mercar os soares e construír o edificio, a sociedade doaba parte do mobiliario e o material escolar; a veciñanza colaboraba co seu traballo e coa achega dos materiais necesarios. Os concellos, usufrutuarios dos edificios, eran os encargados de contratar os mestres.


2009-00-00
Visita de representantes das institucións galegas na sede da ABC, 2009
Ver

Transcripción da Visita de representantes das institucións galegas na sede da ABC, 2009 en 00/00/2009

Ao longo destes anos a entidade tivo e ten unha estreita relación con Galicia nunha historia de ida e volta. Non só os directivos e mais os socios e socias da ABC visitan a súa terra natal, senón que tamén reciben visitas de autoridades galegas que viaxan a Arxentina. Este contacto estreito cos nosos emigrantes é unha tarefa que levan a cabo alcaldes e membros das institucións e do Goberno de Galicia. Nesta fotografía vemos a recepción que se lles fixo aos representantes da Deputación da Coruña. Nesta visita inaugurouse o salón principal da sede social da entidade sita na rúa Venezuela, ampliado e adaptado ás necesidades dos e das socias de maior idade grazas a un convenio asinado coa Deputación.


2019-00-00
Acto de homenaxe á ABC del Partido de Corcubión na escola de Suarriba, en Fisterra, 2019
Ver

Transcripción da Acto de homenaxe á ABC del Partido de Corcubión na escola de Suarriba, en Fisterra, 2019 en 00/00/2019

O meritorio labor do Concello de Fisterra pola rehabilitación da casa-escola de Suarriba, construída en 1930, viuse coroado por un acto de recoñecemento á entidade arxentina coa recuperación e colocación da antiga placa de mármore que tiña a escola e que se perdera. Así, agora na fachada principal do antigo centro educativo podemos ler, como outrora, «“ESCUELA JUAN DÍAZ FERNÁNDEZ”, Nº 3, DE LA “ABC DEL PARTIDO DE CORCUBIÓN” DE BUENOS AIRES».
Cando se inaugurou, a escola chamouse así en homenaxe e recoñecemento ao gran labor do delegado da ABC en Galicia Juan Díaz Fernández. Mestre nacional e pai dun dos seus directivos, Antonio Díaz Novo, realizou todas as xestións precisas cos veciños e cos municipios para a construción das escolas proxectadas desde Arxentina.
Este emotivo acto contou coa presenza do presidente actual da ABC, Carlos O. Ameijeiras, varios socios e socias que viaxaron desde Arxentina para asistir ao evento, autoridades de varios dos concellos vinculados coa entidade e da Xunta de Galicia e veciñanza.


TERMOS CLAVE DO FONDO Persoas: Seoane, LuísSeoane, MaruxaFernández del Riego, FranciscoDíaz Pardo, IsaacHervella, EvelinaMaside, CarlosDieste, RafaelVarela, LorenzoGarcía-Sabell, DomingoPaz-Andrade, ValentínLaxeiro, Castelao, Maiztegui, Isidro B.Otero Pedrayo, RamónBlanco Amor, EduardoCañas, PilarArias “Mimina”, CarmenPrada, RodolfoPiñeiro, RamónCuadrado, ArturoColmeiro, ManuelFole, ÁnxelNúñez Búa, XoséIglesia Alvariño, AquilinoDíaz, XoséLedo, XohánCanabal, XesúsDíaz, AvelinoCabanillas, RamónOtero Espasandín, XoséLópez García-Picos, CarlosDíaz Dorado, DiegoDíaz Arias de Castro, CamiloFerreiro, Celso EmilioNeira Vilas, XoséVilanova Rodríguez, AlbertoCurros Enríquez, ManuelPita, EmilioÁlvarez Blázquez, Xosé MaríaEiroa, José GabrielBaltar Domínguez, AntonioCao, José MaríaCunqueiro, ÁlvaroCarballo Calero, RicardoGómez Cobas, CasimiroFernández, ValentínCruces, FortunatoPereira Caamaño, FernandoÁlvarez Blázquez, EmilioVillamarín Prieto, José Temáticas: migracións Fondo: Luís Seoane depositado na Fundación Luís Seoane. artesHistorias de ida e voltaÁlbum da EmigraciónÁlbum de Galicialiteraturaartes visuaisÁlbum de Galiciaautores/asFondos de Radio Nacional de España en Galiciamúsicaasociaciónsprensa escritamedios de comunicaciónasuntos particularesentrevistaColección: Isaac Díaz Pardo e Luís SeoaneMullerespolíticasocioloxíaespazos artísticosacción socioculturalA nova SargadeloshistoriaMulleres no Álbum de GaliciaradioremesaseducaciónFábrica de Porcelanas La MagdalenaexilioensinopoesíaMulleres galegas na emigraciónAs iniciativas educativas da emigración galegaA cultura galega alén marNovas realidades migratorias a América nos anos centrais do século XXO exilio galegoNo centenario da Federación de Sociedades Galegas da República Arxentina100º Aniversario da ABC del Partido de CorcubiónAs asociacións microterritoriais da emigración galega en CubaAs asociacións microterritoriais da emigración galega en ArxentinaVoceiros da colectividade galega na emigracionOutros destinos da emigración galega150º Aniversario da Sociedad de Beneficencia de Naturales de GaliciaO labor filantrópico dos irmáns García Naveira en Betanzos A pegada educativa da emigración galega en AméricapremiosFardel d’eisiladonovela

Warning: Unknown: 2 result set(s) not freed. Use mysql_free_result to free result sets which were requested using mysql_query() in Unknown on line 0